discussion Big Mac Endeksi

[Emir]

Big Mac endeksi nedir?​

Big Mac endeksi, farklı ülkelerdeki para birimlerinin satın alma gücünü karşılaştırmak için kullanılan bir göstergedir. Temel olarak, bir Big Mac’in farklı ülkelerdeki fiyatlarına bakarak para birimlerinin değerleri hakkında fikir verir.

İşte Big Mac endeksi hakkında bilmeniz gerekenler:

• Nasıl Çalışır?
  The Economist isimli ekonomi dergisi tarafından 1986 yılında oluşturulan bu endekste, esas olarak ABD Doları üzerinden bir ülkede tek bir Big Mac almak için ödenen para miktarı esas alınır. Yani ülkelerdeki Big Mac fiyatları karşılaştırılarak döviz kurlarının ne kadar “gerçekçi” olduğu anlaşılmaya çalışılır.
• Ne Amaçla Kullanılır?
  Big Mac endeksi, döviz kurlarındaki dengesizlikleri ortaya çıkarmak için kullanılır. Örneğin, bir ülkede Big Mac fiyatı ABD’dekinden çok daha yüksekse, o ülkenin para biriminin aşırı değersiz olabileceği düşünülür.
• Ne Kadar Doğru?
  Big Mac endeksi kesin bir ölçüm değildir. Big Mac, tüm ülkelerde aynı maliyetlerle üretilmediği için eleştirilir. Ancak yine de farklı ülkelerdeki para birimlerinin satın alma gücü hakkında genel bir fikir vermesi açısından faydalı bir araçtır.

Big Mac Endeksi Hakkında İlginç Bilgiler:

• Big Mac endeksi, 1986 yılında The Economist dergisi tarafından oluşturulmuştur.
• Big Mac endeksine göre, dünyanın en pahalı Big Mac’i İsviçre’de satılmaktadır.
• Big Mac endeksi, ekonomistler ve finansal analistler tarafından sıkça kullanılan bir göstergedir.

Big Mac Endeksi Hakkında Daha Fazla Bilgi:

• The Economist Big Mac Index: Our Big Mac index shows how burger prices are changing
• Wikipedia Big Mac Index: Big Mac Index - Wikipedia

 

[Emir]

Big Mac Endeksi'nde dikkat çekici tablo: Türkiye, yeme içmede dünyanın en pahalı ülkesi​

McDonald's’ın ünlü hamburgeri Big Mac, küresel ekonomide satın alma gücünü ölçmek için en önemli göstergelerden biri olarak görülüyor. Son dönemde Türkiye’de döviz kurundaki dalgalanmalar ve enflasyon nedeniyle Big Mac’in fiyatı hızla arttı. Prof. Dr. Hakan Kara’ya göre, Türkiye şu anda yemek fiyatlarında dünya ortalamasının oldukça üzerinde.​

Kaynak: Patronlardünyası

 

[Emir]

Türkiye — Big Mac Dolar Fiyatı (yaklaşık)

Yıl / Dönem	Big Mac fiyatı (USD, yaklaşık)
2022	1,86 USD (Statbase)
2023	~ 3,98 USD (Paraanaliz)
2024	~ 3,97 USD (Statbase)
2024 (Mayıs)	~ 5,58 USD (rapor) (Paraanaliz)
2025	~ 5,32 USD (Statbase)
2025 (Temmuz)	~ 5,59 USD (2025 Endeksi) (Turkish Minute)

Kısa Değerlendirme​

Son 5 yılda Türkiye’de Big Mac fiyatı (dolar bazında) güçlü bir artış yaşamış. 2022’de 1,86 USD olan fiyat, 2025’te ~ 5,5 USD’ye kadar çıkmış — bu da fiyatın yaklaşık 3 katına çıkması demek. Bu artış, sadece döviz kuru değil, enflasyon ve hayat pahalılığı değişkenlerinin de etkisiyle gerçekleşmiş görünüyor.