Ana Sayfa 878 bin Türkiye Fotoğrafı
  
ismail özçelik

4 yıl önce - Pts 10 May 2010, 19:14
Türkiye'deki yerleşim yeri kavramları ve bazı kavramların belirsizliği


Öncelikle ülkemizde kullanılan yerleşim yeri kavramlarını ve bunların dünyadaki diğer ülkelerde ki kullanımını sitemizde paylaşmak istedim.
YERLEŞİM YERLERİ
Köy: Türkiye'de 150 kişinin yerleşik olarak bulunduğu yerleşim yerlerinde köy adı verilir. Dünyada da uygulama pek farklı değildir. En küçük yerleşim yerlerine genellikle köy adı verilir.
Kasaba: Türkiye'de 2.000'den çok 20.000'den az nüfusu olan yerleşim yerlerine kasaba adı verilir ve kasabalarda belediye kurulur.
Dünyada ise bu farklılıklar gösterebiliyor. Mesela Almanya'da 100.000 nüfusa kadar olan yerleşim birimleri küçük kasaba, orta ölçekli kasaba ya da büyük kasaba olarak adlandırılıyor. Amerika'da ise eyaletlere göre değişiklik gösteren bir yapı mevcut, kiminde tamamıyla şehir ile aynı anlama gelmekteyken, diğer bir kısmında ise belediyesi bulunan en küçük yerleşim yeri anlamına gelmektedir. İngiltere'de ise köyden büyük yerleşim yeri anlamına gelebileceği gibi şehrin belirli bir kısmını da temsil edebilir. Örneğin; Greater London, "London City"yi (yani Londra şehrinin tamamı) temsil eder, ancak "London Town" ise "City of London"u (Londra'da bulunan City bölgesi) temsil eder. (Ülkemizde ki semtler gibi)
Şehir: Nüfusu 20.000'den çok olan yerleşim birimlerine şehir adı verilir ve bir ilde birden fazla şehir bulunabilir.
Dünyada kullanım şekli ülkeden ülkeye farklıdır. Almanya'da nüfusu 100.000'den fazla olan yerler şehir olarak adlandırılır. (Bazı özel şehirler için 50.000) İngiltere'de şehirler kanunla belirtilmiştir ve toplam 66 tanedir. (Burada dikkat edilmesi gereken Londra'nın tamamı şehir olarak kabul edilmiyor, City of London kısmı şehir olarak kabul ediliyor.) Amerika'da ise eyaletlere göre değişiklik gösterir. Kiminde kasaba ile aynı anlama gelir kiminde ise 2,500-Illıonis, 10,000-Ohio gibi nüfus sınırları getirilmiştir.
Büyük şehir: Nüfusu 750.00'den fazla olan yerlere denir ve asıl şehir daha küçük şehirlere (ve aynı zamanda ilçelere) ayrılır. (Örneğin İstanbul, başlı başına bir şehirken, kanunla belirtildiği gibi Fatih, Kadıköy ve diğer çoğu ilçe merkezide birer şehirdir.) Büyük şehirlerde merkez ilçe yoktur.
Metropol alan: Ülkemizde kanunla ile belirtilmiş bir tanımlama yoktur.
Amerika'da "Tri-State Region", "Los Angeles Metropolitan Area" gibi çeşitli metropol bölgeler vardır ve bu bölgeler kanunla metropol alanı olmuşlardır. Metropol alanı olmak için nüfus sınırı yoktur. Carson City, NV bölgesel özelliklerinden dolayı 50.000'den biraz fazla nüfus ile metropol bölge ilan edilmiştir. Avrupa'da ise nüfusu 1.000.000 üzerinde olan bölgeler metropol bölge olarak adlandırılmaktadır.

İDARİ BÖLÜNMELER
Eyalet (federal): Kendi kanunları, yasaları, başkentleri ve meclisi olan ancak federal birliğe bağlı olan eyaletlere verilen isimdir.
Eyalet (yönetim bölgesi): Tamamıyla merkeze bağlı olan ancak ilden daha büyük alanı kapsayan yönetim bölgesidir. Genellikle atanan valiler tarafından yönetilirler. Birkaç il veya ilçenin birleşmesiyle oluşurlar.
İl: Çoğu ülkede ve ülkemizde atanmış bir vali tarafından yönetilen yönetim bölgesidir. Ancak bazı ülkelerde kendi bayrakları, marşları vardır ve vali halk tarafından seçilir.
İlçe: Ülkemizde kaymakam tarafından yönetilen ilden küçük yönetim bölgesi.
İngiltere'de ise ilk yönetim bölgeleri ilçelerdir. Yerel vergiler, sağlık, planlama gibi konulardan sorumludurlar. Amerika'da çoğu eyalette birinci derece yönetim bölgelerini oluştururlar ve genellikle şerif tarafından yönetilirler.

Bilgileri yaptığım bir araştırmadan derleyip sadece Türkiye'de kullanılan terimleri kısaltarak yazdım.


Kozaklılı_Baki
4 yıl önce - Pts 10 May 2010, 19:30

Bizim ilcemizdeki 4 kasabaninda nüfusu 2000'in altina düstü, millet göc etti. Birakin kasabalari bazi köyler bile 150'nin altinda.

Devlet bu göc dalgasina el atmasi gerekiyor.


Ümit.
4 yıl önce - Pts 10 May 2010, 23:19

Belde, belediye, kazâ, bucak, mezra, vs. de eklenebilir.

Bunlarin bir çogu benim gözümde laf olsun torba dolsun diye yapilmis uygulamalar.
Bu kargasanin bir benzeri de adresler de kendini gösteriyor: Cadde, mahalle, sokak, apartman, kat numarasi... daha neler neler!

Avrupa'da bütün adresler tek konseptedir: Sokak, kapi numarasi, sehir/belediye.


Ayhan
4 yıl önce - Pts 10 May 2010, 23:31

Tanımlamalarda bazı hatalar var....

Köy nüfusu için 150 kişi sınırı yoktur. Keza ülkemizde nüfusu 150'den az birçok köy vardır.

Kasaba, beldelere ve küçük ilçe merkezlerine verilen isimdir.

Şehir, nüfusa bakılmaksızın bütün il ve ilçe merkezlerine söylenen bir kavramdır. Yazıda belirtildiği gibi bir ilde birden fazla şehir vardır. Bütün ilçe merkezleri şehirdir.

Ülkemizde metropol ile büyükşehir kavramı aynıdır. 750.000'den büyük yerler demek yanlış. Sadece bundan sonra son kanuna göre büyükşehir olma şartı 750.000'dir. Keza bu nüfusun altında büyük şehirler vardır. Örneğin; Samsun, Erzurum, Sakarya, Eskişehir gibi.

Ayrıca eklemek gerekirse, belediye teşkilatının bulunduğu yerleşim yerleri mahallelerden oluşur. Beldelerde de mahalle muhtarlıkları vardır. Sadece köyler tek muhtarlıkla yönetilir. Büyükşehirlerde il merkezlerinde en az 2 metropol ilçe vardır, bu ilçeler mahallelerden oluşur, büyükşehir ilçelerine köyler bağlı olabilir...

Büyükşehirlere bağlı belde yoktur, ama işin ilginç yanı büyükşehirlere bağlı köyler vardır, bu köyler bağlı oldukları ilçenin belediyesine bağlı olmayıp, seçimlerde sadece büyükşehire oy verirler... İstanbul ve Kocaeli'de bütün ilçeler metropol ilçe olma özelliğindedir.


ismail özçelik

4 yıl önce - Sal 11 May 2010, 00:25

Alıntı:
Köy nüfusu için 150 kişi sınırı yoktur. Keza ülkemizde nüfusu 150'den az birçok köy vardır.

Köylerin tüzel kişilik alabilmesi için 150 kişi sınırı vardır. 150 kişiden azsa en yakın köye mahalle olarak bağlanır. Köy kanununa bakabilirsiniz.

Alıntı:
Ülkemizde metropol ile büyükşehir kavramı aynıdır. 750.000'den büyük yerler demek yanlış. Sadece bundan sonra son kanuna göre büyükşehir olma şartı 750.000'dir. Keza bu nüfusun altında büyük şehirler vardır. Örneğin; Samsun, Erzurum, Sakarya, Eskişehir gibi.

Metropol ülkemizde büyük şehire eş değildir ve kanunla belirtilmediği için kişiden kişiye farklılık gösterebilir. Bana göre Erzurum metropol olabilir ama başkasına göre değildir.

Alıntı:
Sadece köyler tek muhtarlıkla yönetilir.

Köylerde 2 mahalle olursa ve başvuru yapılırsa iki muhtarlık olabilir.

Alıntı:
Büyükşehirlerde il merkezlerinde en az 2 metropol ilçe vardır

Metropol ilçe terimini bilmiyorum ancak ilçelerin sayısı 3'den fazla olmalıdır, yeni kanuna göre.

Alıntı:
Büyükşehirlere bağlı belde yoktur, ama işin ilginç yanı büyükşehirlere bağlı köyler vardır, bu köyler bağlı oldukları ilçenin belediyesine bağlı olmayıp, seçimlerde sadece büyükşehire oy verirler... İstanbul ve Kocaeli'de bütün ilçeler metropol ilçe olma özelliğindedir.

Büyükşehirlerin tamamında köyler belediye için oy kullanmaz, bu durum sadece Büyükşehir Belediyelerinin bakmakla yükümlüğü olduğu alan içerisinde kalan köyler için geçerlidir. Mesela İstanbul'da tüm ili kapsar.

Alıntı:
Cadde, mahalle, sokak, apartman, kat numarasi... daha neler neler!

Buna kesinlikle katılıyorum karmaşa bizde çok fazla...


Ayhan
4 yıl önce - Sal 11 May 2010, 00:34

Alıntı:
Köylerin tüzel kişilik alabilmesi için 150 kişi sınırı vardır. 150 kişiden azsa en yakın köye mahalle olarak bağlanır. Köy kanununa bakabilirsiniz.


Köy kanununa bakmaya gerek yok, TUİK nüfus sayımı sonuçlarında birçok köy listelenmiş. Örnek: İzmir-Bergama . Mahalle olsaydı merkez nüfüsuna dahil olurdu.

Alıntı:
Köylerde 2 mahalle olursa ve başvuru yapılırsa iki muhtarlık olabilir.


Bunu ilk defa duyuyorum... Örnek alabilir miyim? Mahalleler, belediye teşkilatı olan yerlerde kurulur. Köyler, sadece köy muhtarıyla yönetilir.

Alıntı:
Metropol ilçe terimini bilmiyorum ancak ilçelerin sayısı 3'den fazla olmalıdır, yeni kanuna göre.


Eskişehir'de 2, Gaziantep'te 3 ilçe var.

Alıntı:
Büyükşehirlerin tamamında köyler belediye için oy kullanmaz, bu durum sadece Büyükşehir Belediyelerinin bakmakla yükümlüğü olduğu alan içerisinde kalan köyler için geçerlidir. Mesela İstanbul'da tüm ili kapsar.


Büyükşehir kavramı ile il kavramı aynı şey değil, dolayısıyla ben de aynı şeyi söyledim, büyükşehire bağlı köylerden bahsettim, diğer köyler sadece muhtar seçerler, ama orman köyleri hem muhtar seçer, hem de büyükşehir belediye başkan adayına oy verirler, bağlı oldukları ilçenin belediyesine oy vermezler...


ismail özçelik

4 yıl önce - Sal 11 May 2010, 01:57

Alıntı:
Köy kanununa bakmaya gerek yok, TUİK nüfus sayımı sonuçlarında birçok köy listelenmiş. Örnek: İzmir-Bergama . Mahalle olsaydı merkez nüfüsuna dahil olurdu.

Kanuna bakmaya gerek yoksa bir şey söyleyemem size daha çünkü kanunen köyden daha küçük bir yerleşim yerimiz yok.

Bunu ilk defa duyuyorum... Örnek alabilir miyim? Mahalleler, belediye teşkilatı olan yerlerde kurulur. Köyler, sadece köy muhtarıyla yönetilir.
Köylerde kurulan mahalleler ismi mahalle bunu örnekle şöyle açıklayayım mesela iki köy birleşmiş (yani resmi işlemler için) ancak yine de arada bir saat mesafe varsa bunlarda iki muhtar ve iki mahalle varmış gibi bir durum söz konusu ancak; resmiyette iki ayrı köy var. (sadece tüzel kişilik bir tane) (Örneğin Sivas, Zara'da Aşağı Tepe, Yukarı Tepe var. Normalde köyün adı Tepe ancak bir kısmı evlerini tepenin üzerine yapmış, bir kısmı vadiye burada iki köy var ancak birinin nüfusu tüzel kişi olmaya yetmiyor dolayısıyla özel bir durum devreye giriyor ve bunlardan büyük olan köylerin idari işlerini yürütüyor.

Alıntı:
Eskişehir'de 2, Gaziantep'te 3 ilçe var.

Yeni kanuna göre yazmıştım zaten Erzurum ve çoğu büyükşehrimizinde nüfusu 750.000 değil.

Alıntı:
Büyükşehir kavramı ile il kavramı aynı şey değil, dolayısıyla ben de aynı şeyi söyledim, büyükşehire bağlı köylerden bahsettim, diğer köyler sadece muhtar seçerler, ama orman köyleri hem muhtar seçer, hem de büyükşehir belediye başkan adayına oy verirler, bağlı oldukları ilçenin belediyesine oy vermezler...

Aynı olmadıklarını ilk mesajımda ben de belirttim zaten, demek istediğim köy ne köyü olursa olsun belediye sorumluluk alanına girmiyorsa büyükşehir için oy kullanamaz. (İstanbul'da büyükşehir belediyesinin sorumluluk alanı il sınırlarıyla aynıdır.)


A.TUNCER
4 yıl önce - Sal 11 May 2010, 09:13

Sırf siyasi rant uğruna birbirine yakın 3 köyü birleştirerek yeni ilçeler kurulmuştur. Tarihte çok olmuştur bunun örneği. Bu hiç de iyi bişey değil. Nüfusu bile olmayan o kasabadan bozma ilçeye devlet tonla para harcar. Okul açar öğrencisi yok. Bi ilkokul bide lise toplam iki okul için ilçe milli eğitim müdürü atar. Nüfus dairesi açar vatandaş yok. Şimdi yeni düzenlemeyle nüfusu 2000 in altında kalan belde belediyeleri kapatıldı. İlçelere sıra gelince birçok ilçe kapanacaktır.

İSMAİL ÇELİK

4 yıl önce - Sal 11 May 2010, 10:15

Alıntı:
Şimdi yeni düzenlemeyle nüfusu 2000 in altında kalan belde belediyeleri kapatıldı. İlçelere sıra gelince birçok ilçe kapanacaktır.


Yeni kanuna göre belediye olabilmek için aranan nüfus şartı 5000.

Gereksiz yapılan ilçeler olduğu doğru.İdari yapılanmada ama tertibede ihtiyaç olduğu kesin.

Ben köylerin birleştirilmesi taraftarıyım.Tabi bu çok zor bir iş.Ama bir şekilde yapılmalı birleşme ile şunları hedeflemeliyiz;

1)Tabi afete açık köylerin güvenli bölgeye taşınması.
2)Orman içi köy sayısının azaltılması.
3)Hizmet götürmenin kolaylaşması ve ucuzlatılması.
4)Güvenlik.
5)Artan nüfus ile iktisadi ve sosyal hayatın canlanması.
6)Yeni planlı alanlar oluşturulması.
7)Birleşmeler ile bazı yerlerin belediyelik olması ve hatta bunu teşvik için 5000 olarak aranan nüfus şartının mesela bu tip birleşme yapacaklarda 3000 olarak belirlenmesi.
8)Artan nüfus ile lisede dahil birçok köye mektep kazandırılması.


Tabi bu çok zor bir iş.Niyemi köylü kesimde bilhassa yaşlılarda inat vardır istemezük.

Bazı yerlerde sünni-alevi karışımı olacak taraflar istemeyebilir.Bazı yerlerde çekişen aşiretler istemeyebilir.

Bazı yerlerde problemli(ahlak seviyesi düşük veya suç işleme oranı yüksek)gibi hususlarda isteksizlik olabilir.Bu hassasiyetler göz önünde bulundurulmalıdır.


Ayhan
4 yıl önce - Sal 11 May 2010, 20:52

Alıntı:
Kanuna bakmaya gerek yoksa bir şey söyleyemem size daha çünkü kanunen köyden daha küçük bir yerleşim yerimiz yok.


Devletin sitesinin linki verdim, kanunen olmasaydı, orada nüfusları yazmazdı...


Ana Sayfa -> HABERLER ve SOHBET