Ana Sayfa 1 milyon Türkiye fotoğrafı
sayfa 1
Akın Kurtoğlu

11 yıl önce - Pzr 14 Eyl 2008, 06:28
Zaman İçinde Yokolan İETT Başdurakları



Kent, zaman içinde gelişip büyüdükçe, üç yöne doğru dallanıp budaklandıkça, İdare'nin hizmet alanı da buna paralel olarak genişlemek durumunda kaldı. Ama, eldeki otobüs filosu yetersiz olduğu ve bu yayılıma ayak uydurmakta zorlandığı için, birtakım önlemler alınmak durumunda kalındı. Bu araçözümlerden birisi de, kent merkezinde kalan otobüs başduraklarının kaldırılarak ilerletilmesi, hatların uzatılması oldu.

Bu başlık altında, bir zamanlar varolan, ancak günümüzde artık otobüs kalkmayan semtler ve başduraklarını toplayacağız.

* FATİH: 1980'lerin sonuna kadar Fatih'ten "28" ve "30A" numaralı otobüs hatları kalkardı. İlki 6, ikincisi de 5 otobüslük merkezi hatlardı. Artık Fatih'te başdurak yok ve 28 numara Edirnekapı-Garaj mevkiine uzatıldı. 30A ise tamamen iptal edildi.



* BALMUMCU: İstanbul'un en eski hatlarından biri olan "43A" numaralı "Balmumcu-Tünel" hattı da Sözen zamanında kaldırıldı ve artık Balmumcu'ya hiç otobüs gitmiyor.

* ORTAKÖY: Köprü ayağının dibindeki bu önemli terminüs, bir zamanların meşhur troleybüs kalkış noktalarından biri olup; "30", "23" ve "23A" numaralı (sonradan "30T" de ilâve edildi) treoleybüs hatlarına evsahipliği yapardı. Günümüzde bir aradurak...

* TÜNEL: İstanbul'un belkemiğini oluşturan akslardan birinin uç noktası ve aktarma merkezi olan Tünel Meydanı'ndan; 43A, 50, 50A, 50B, 60, 70 ve 70A numaralı hatlar hareket ederdi. Çoğu yarı-ring olarak çalışan troleybüslerden oluşan bu hatlar, zaman içinde kısım kısım iptal edildiler. Artık günümüzde Tünel'den belediye otobüsü dahi geçmiyor.



* KADIRGA: Bir zamanlar "87" (Cihangir) ve "88" (Karaköy) numaralı otobüs hatlarının kalktığı bu eski semtten, sonraları 75K ve 84T numaralı arahatlar da geçmesine rağmen, artık caddeye yıllardan beri hiç otobüs girmiyor...

* YENİLEVEND: Bir zamanların Türk filmlerinin değişmez doğal platosu olan bu semtten; 50A, 51, 51A, 52, 52A, 59, 59A ve 125'ler kalkardı. Bu numaralar zaman içinde aynı anda olmasalar da, farklı dönemlerde çalıştılar. Kendine özgü kapalı durakları olan Yenilevend'e, her zaman için yeni alınan otobüsler verilirdi. Artık Yenilevend diye bir kalkış noktası yok.

* BEBEK: Yakın zamana kadar, önceleri "23"/"23A", sonraları "B1"/"B2" adlarıyla çalışan meşhur Taksim ringlerinin, "22C" ve "30C" numaralı otobüs ve troleybüs hatlarının kalkış yaptığı Bebek, günümüzde bir ara durak...



* YILDIZ YENİMAHALLE: 70'lerin ve 80'lerin üniversite hattı olarak tanınan "24"lerinin sondurağı olan, uzun seneler "43" numaralı Taksim hattının da başdurağı olan ve aslında İstanbul'un en eski 7 otobüs hattından birisinin işlediği semte, yıllardır otobüs uğramıyor...

* EDİRNEKAPI: Suriçi'nin batı ucundaki 3 önemli kalkış noktasından birisi olan, kendine özgü mozaik parke taşlı manevra alanı ve plantonluğuyla Edirnekapı'dan "34", "86" ve "87"ler hareket ederdi. Troleybüs ağırlıklı bu hatlar, Fevzipaşa Caddesi'nin bütün yolcu yükünü taşırlardı. Sonradan "34" iptal edilip yerine "28" uzatıldı. Bir aralar "86K" adıyla Karaköy ringi konuldu. En son olarak da "86V" besleme hattı. Bu nokta da artık dağıtılmış vaziyette. "28" ve "87" İETT garajının önünden kalkarken, "86V" Şehitlik'e uzanıyor.

* ATAKÖY: Yıllaryılı Taksim'den kalkan "A"lara hizmet veren Ataköy-Sahil plantonluğu da tarihe gömülmüş durumda...



Akın KURTOĞLU


Necdet Cevahir
11 yıl önce - Pzr 14 Eyl 2008, 06:49

Bostancı

Kadıköy’lülere çok uzun yıllar hizmet veren Bostancı başdurağı da, 1980 lerin ortalarına doğru denizin doldurulması ve yeni çevre düzenlemeleri kapsamında küçük daire içinde işaretlediğim eski yerinden kaldırılarak 250 metre kadar ileriye, doldurulan sahil üzerindeki bugünkü yerine taşındı. Eski başdurağı hatırlayanlar bilir, otobüslerin tam bir u dönüşü yapabildiği, yanında karakolu olan ve yaz günleri görevlilere büyük serinlik sağlayan ulu çınarıyla kendine has, çok güzel bir duraktı. Anılarla beraber o güzel durakta yok oldu gitti..





Akın Kurtoğlu

11 yıl önce - Pzr 14 Eyl 2008, 22:13

* EMİRGÂN: Yine İstanbul'un en eski hatlarına evsahipliği yapan bu Boğaz plantonluğu, önceleri "22" Eminönü ve "40A" Taksim otobüslerinin kalktığı bir alan olarak uzun seneler hizmet verdi. Sahilin öte cephesindeki geniş cepe giren otobüsler, büyük çınar ağacının altındaki gölgelikte kalkış saatini beklerlerdi. 90'larda "40T" ilâve edildi. Zaman içinde "40A" ise iptal edildi, "22" ise İstinye Dereiçi'ne uzatıldı. Günümüzde cep hizmet vermiyor...



* BASINKÖY: 1950'lerin "B" (Cağaloğlu) ve "B1" (Taksim) numaralı hatlarının girdiği semt, düzgün yerleşimi ve yol kenarında olmasının avantajıyla uzun süreler bu iki hatta evsahipliği yaptı. Sonradan "B" olanı Eminönü'ne, "B1" olanı ise batı yönünde önce İETT kampına, ardından da Avcılar'a uzatıldı. "B" hattı, 80'lerin ikinci yarısında "79" olarak değiştirildi, ardından pik sefer oldu (Hatta İETT tarihinde, günde 1+1 sefer yapan en az kalkışa sahip hat durumuna geldi), sonunda da iptal edildi.

* KABATAŞ: 1970'de Kabataş'a gelen "72" (Sultanahmed Adliye), "78", "78A" ve "88" numaralı hatların uzatılmasıyla oluşturulan, vapur iskelesinin biraz berisindeki meydan çeşmesinin önündeki plantonluğa, zaman içinde "54A" ve "59A" hatları da ilâve olundu. Önce "72", sonra "88", en sonra da "78" ve "78A" hatları iptal edildi. 54A ve 59A'lar ise ilki Taksim'e, diğeri de Eminönü'ne çekilierek, meydan iptal edildi. Günümüzde alan tamamıyla yokolmuş durumdadır (İDO deniz otobüslerinin bulunduğu iskelenin önü idi).


(+)

Kabataş İETT başdurağı, yıl 1984... Bu duraktan 54A-Kabataş-Örnektepe, 59A, Kabataş-Uçaksavar, 78-Kabataş-Yavuzselim, 78A-Kabataş-Topkapı ve 88-Kabataş-Kadırga olarak 5 hat başdurak yapardı. Öndeki İkarus; “54A”, arkasındaki Leyland; “78”, arkasındaki İkarus;”59A”, gerideki Büssing; “88” ve en dipteki Leyland da; “78A”dır...

* CİHANGİR: 1950'lerin ortasından itibaren 1968'e kadar hizmet veren başdurağa, ilk önce "90" numaralı Çarşamba otobüsleri, ardından da "87" Kadırga ve "43" Yıldız hatları farklı zamanlarda bağlandı. Bir süreliğine "44"ler de Eminönü olarak hizmet verdi. Sonradan semte otobüs girişi sona erdi. 90'larda bir ara 50C otobüsleri Taksim'den cihangir'e depar servislere başladılar ("50CH" numarasıyla). Bu da sürekli olamadı ve yaklaşık 15 senedir Cihangir'e giren otobüs hattı hiç kalmadı.

* SİLİVRİKAPI: Suriçi'nin batı yönündeki uç kalkış noktalarından birisi olan Silivrikapı'ya ilk olarak 1972-73 döneminde otobüs işlemye başladı. "35B" numaralı ve 3 otobüslük bu hatta, 1990'da "35BY" adlı bir de Bayazıd kalkışlı kardeşi geldi. Sonradan semtin verimli olmadığına kanaat getirilerek, önce otobüs sayıları azaltıldı, ardından da M-24 midibüsler verilmeye başladı. En sonunda da plantonluğu iptal edildi. Silivrikapı da artık yıllardır otobüssüz...

Akın KURTOĞLU


Onur Y.
11 yıl önce - Pzr 14 Eyl 2008, 22:23

Alıntı:
* EMİRGÂN: Yine İstanbul'un en eski hatlarına evsahipliği yapan bu Boğaz plantonluğu, önceleri "22" Eminönü ve "40A" Taksim otobüslerinin kalktığı bir alan olarak uzun seneler hizmet verdi. Sahilin öte cephesindeki geniş cepe giren otobüsler, büyük çınar ağacının altındaki gölgelikte kalkış saatini beklerlerdi. Zaman içinde "40A" iptal edildi, "22" ise İstinye Dereiçi'ne uzatıldı. Günümüzde cep hizmet vermiyor...

Akın Abi'nin dediği cep öyle zannediyorum ki şimdiki EL-2'lerin kalktığı cep olabilir mi?Orada birde büfe bulunuyor.


kutlay34
11 yıl önce - Pts 15 Eyl 2008, 00:53

Kartal İETT Başdurakları 1995'ten sonra tam iki kere yer değiştirdi... Önceden Vergi Dairesinin oradan, sonra Kartal'daki Atatürk Heykeli'nin yanında, son olarak 3 senedir Kartal'ın çıkışından kalkıyorlar... Pendik İETT Başdurakları, önceden tren istasyonunun yanındaydı... Sonra Pendik-Kaynarca arasına hatta tam ortasına denk gelen yerde sahil yoluna alındı...



Kemal b
11 yıl önce - Pts 15 Eyl 2008, 02:33

* MAÇKA: 1987 yılına kadar Maçka başdurağından 3 hat kalkış yapardı : M1/M4 Maçka-Beyazıt ve 60 Maçka-Tünel... Maçka-Beyazıt hatlarında ÖHO'lar da çalışırdı. 1987 yılında Maçka başdurağının kaldırılmasıyla , Maçka-Beyazıt ring hatları iptal edildi. 60 numara ise Ortaköy Dereboyu'na kadar uzatıldı ve bu hatta ÖHO'ların da çalıştırılmasına başlandı. Bir süre sonra Tünel başdurağının kaldırılmasıyla , 60 numara Ortaköy Dereboyu - Taksim olarak kısaltıldı. 1990'lı yılların ortalarına doğru da bu hat tamamen kaldırıldı (1960'larda 67 ve 67A numaralı ring Karaköy hatları da hizmet vermiştir).

* KALENDER: Orduevinin tam önünde bulunan Kalender durağı , 22A Yeniköy-Eminönü hattının başdurağı idi.


Akın Kurtoğlu

11 yıl önce - Pts 15 Eyl 2008, 02:52

* İSTİNYE İSKELE: 1980'de konulan hat, 80'lerin ortalarında iptal edildi. Eminönü'nden 1 otobüslük ama günboyu işleyen bir hattı. Boğaziçi'ni kıyı kıyı takip eden ve iskelenin önünde sondurak yapan "22D" otobüsü, buradaki oyuntuda saatini bekler, manevra yaptıktan sonra karşı cepheye geçerek, araduraktan yolcu alır gibi müşterilerini aldıktan sonra, hiç beklemeden hareket ederdi.

* ATATÜRK OTO SANAYİ SİTESİ: "29A" numaralı hat olup, Eminönü'nden kalkarak Barbaros Bulvarı üzerinden Oto Sanayi'nin içine kadar 1 duraklık mesafede girerdi. Sonra bu hattın yerine "51S" konuldu ama, sürekli olamayıp iptal edildi.

* MASLAK - İTÜ KAMPÜSÜ: 1979'da konulan "29" hattı, önce Maslak olarak çalıştı. Ardından İETÜ Maslak kampüsünün içine kadar girdi. Bu hattın uzatılmasından sonra kampüs içine "İTÜ1" ve "İTÜ2" ringleri konuldu. Taksim'e kadar karşılıklı dönen ringler de önce pik oldular, ardından iptal edildiler.

* BAYRAMPAŞA: İstanbul'un en eski hatlarından olup, önce "Maltepe", ardından da "Bayrampaşa"ya kadar giden "32"ler (1948'deki numarası "12"dir), şehir genişledikçe iptal edilmediler ama, "Cevatpaşa"ya kadar uzatıldılar. Bayrampaşa da artık bir aradurak oldu.

* ESENLER: Benzer şekilde eski hatlardan olan "33"ler, önce Sultanahmed, sonra Bayazıd, ardından da Eminönü kalkışlı olarak yıllarboyunca hizmet verdiler. Hat önce "Atışalanı"na uzatıldı. Sonradan Atışalanı "33A" numarasını aldı.

Akın KURTOĞLU


Kemal b
11 yıl önce - Pts 15 Eyl 2008, 03:27

* YEŞİLTEPE: 80'li yılların ortalarında Eminönü'nden kalkış yapan 93 numaralı hattın son durağı Yeşiltepe idi.

* 19 MAYIS MAHALLESİ: 90'lı yılların ortasına kadar Fulya Mahallesi civarından Ihlamur yolu ile Eminönü'ne giden 26C numaralı hattın kalkış yaptığı başdurak 19 Mayıs Mahallesi idi.

* OKMEYDANI: Şişli bölgesinin OK1 , OK2 ve 54 gibi prestij hatlarına başduraklık yapan Okmeydanı başdurağı Beyazıt ring hatları kaldırılana kadar aktif durumda idi. Her 3 hatta da ağırlıklı olarak MAN SG 220'ler çalışırdı. OK1 ve OK2 hattında çalışan bazı Leyland'lar Kulaksız'a , 54 hattında çalışan bazı Leyland'lar da Çıksalın'a kadar devam ederdi. Fakat MAN SG 220'lerin son durağı her zaman Okmeydanı olurdu.


Akın Kurtoğlu

11 yıl önce - Pts 15 Eyl 2008, 03:43

* OYAK SİTESİ: Yenilevend'den 2-3 durak ilerideki sitelerde bulunan plantonluktu. Buraya önceleri "L1" ve "L2" Bayazıd ringleri ile "52" numaralı Eminönü otobüsleri gelirdi (Yenilevend'den uzatılmıştı). Hat iptali programı sırasında ringler iptal edildi. "Oyak Sitesi" sondurağı da "Deniz Sb. Lojmanları" oldu.

* SULTANAHMED ADLİYE: 1950'lerin ikinci yarısında konulan "56" numaralı Esentepe-Sultanahmed Adliye otobüsleri, bir aralar Adliye önünden, sonra Sultanahmed meydanının köşesinden ,en sonunda da Divanyolu üzerinde Firuzağa Camii'nin önünden hareket ettiler. 3 otobüslük hat, Esentepe'ye sitelere kadar gider, orada "Nimet Abla Camii" önündeki durakta seferini tamamlardı. Hat, 2000'lerin başında önce pik oldu. Sonra Ayasofya Camii'nin karşı köşesine, yolağzına çekildi. En sonunda da tamamıyla iptal edildi. Bir ara "T4" numaralı Taksim hattı da 56'yla aynı durağı paylaştı ama, 1-2 sene evvel iptal edildi. Artık bu mevkie giden otobüs hattı yok.



* SÜLEYMANİYE: İstanbul'un en eski semtlerinden ve en eski otobüs hatlarından birisi olan "91"in ("Dolapdere-Süleymaniye") Bayazıd ucundaki sondurağı olup, Bayazıd Meydanı'ndan içeriye bir miktar kıvrılarak, El-Mâruf sokağının oraya kadar ilerler ve Süleymaniye'de Mimar Sinan'ın mezarının yakınlarında seferini tamamlardı (mış ). 1957-58 Bayazıd istimlâkleri sırasında hat Bayazıd meydanına kısaltıldı. Ardından "91" numara Dolapdere-Bayazıd haline çevrildi ve bir daha da Süleymaniye Camii'nin yakınlarına otobüs servisi hiç olmadı.

Akın KURTOĞLU


Kemal b
11 yıl önce - Pts 15 Eyl 2008, 04:07

* ORMAN FAKÜLTESİ: Taksim'den kalkış yapan 42 numaralı hattın başdurağı Orman Fakültesi idi.

* ULUS MAHALLESİ TRT: Ulus Mahallesi TRT başdurağından 57T hattı kalkış yapardı. Hattın son durağı Taksim idi.



sayfa 1
ANA SAYFA -> ULAŞIM