Fatih Altaylı, 300 bin Euro'ya mal olan prototipi trafikte test etti ve yazdı. Türkiye Otomobil Fabrikaları Anonim Şirketi'nin CEO'su Ali Pandır'la epey bir süre önce sözleşmiştik aslında.
TOFAŞ, 10 yıldır büyük başarıyla ürettiği ve Dünya'nın hemen hemen tüm pazarlarına ihraç ettiği Doblo'nun, otomotiv Dünyası'ndaki gelişmelere paralel olarak hazırlıdığı "Elektrikli" versiyonunu birlikte test edecektik.
Ancak ilk otomobil olması, her prototip gibi üretimin beklenler dışında sorunlar çıkarması, fabrikada test edilen otomobilin yola çıkacak hale gelmesi biraz zaman aldı.
Sonunda geçen hafta Ali Pandır "Yeni" elektrikli Doblo'yla, yani Doblo EV ile Habertürk'e geldi.
Hem sektörü konuştuk, hem de Elektrikli Doblo'yu birlikte denedik.
Bu hafta bu sayfada okuyacağınız bu otomobil henüz seri olarak üretilmeyen, seri olarak üretilip üretilmeyeceğine daha karar verilmemiş olan bir "Prototip"
Yani "Türünün tek ve ilk örneği"
Farklı üreticilerden alınıp, biraraya getirilmiş farklı elektrikli otomobil teknolojileri kullanılan Doblo EV'nin benim kullandığım prototipinin değeri yaklaşık 300 bin Euro. Tabii tek olmanın ve ilk olmanın maliyeti.
Hayatında ilk kez gerçek yola, trafiğe benimle çıkan, şanslı mı şanssız mı bilemediğim bir "İlk".
Daha önce Doblo'nun 2 litre dizel motora sahip 135 beygirlik modelini kullandığım için Doblo'ya aşina olarak oturdum Doblo EV'nin diresiyonuna.
Doblo standartlarında olmayan yeşil rengi dışında otomobilin dizayn olarak Doblo'dan hiç bir farkı yok.
Kırmızı-siyah kobinasyonlu koltukları, çok beğendiğim koltuk kumaşı, kapılardaki deri görünümlü kaplamalar, dash board ve bilumum şey aynen Doblo'da da var.
Otomobilin içine ilk oturduğunuz anda otomobilin elektrikli olduğunu hissettiren tek şey gösterge ekranındaki pil resmi ve orta konsoldaki müzik sisteminin üzerinde duran "Şarj göstergesi"
Gerisi Doblo ile aynı.
Ama aynılık sadece görüntüden ibaret. Çünkü otomobilin altındaki hiç bir şey aynı değil.
Otomobili "Çalıştırmak" için normal bir otomobilde olduğu gibi kontağı çeviriyorsunuz.
Çevriyorsunuz ama hiç bir şey olmuyor. Ne ses var ne seda.
Çünkü siz kontağı çevirince motor çalışmaya başlamıyor. Sadece devreler açılıyor. Göstergeler aktif hale geliyor ve şarj göstergesinde 100'de 99 yazıyor.
Motor gaza basınca devrenin tamamlanmasıyla çalışmaya başlıyor. Gaza bastığınız zaman bir potansiyometrenin açılması gibi motora giden elektrik artıyor ve güç yükselmeye başlıyor. Otomobil hızlanıyor.
Tabii gaza basmadan önce aracı vitese takmak gerekiyor ama o da anladığımız anlamda bir vitese takma değil.
Bazı Ferrari'lerde olduğu gibi ortada dört adet butan var.
İleri, boş geri ve park konumları.
Önce D'ye basıyorsunuz ki, otomobil ileri gitsin diye. Ama şanzımanın vites değiştirme özelliği yok. Bir nevi tork konverter ya da tork kontroller gibi çalışıyor sadece.
Otomobilin motor kaputunun altında 79 ila 105 kw yani 106 ila 140 beygir arasında güç üreten tek bir elektrik motoru var.
Motorun en önemli özelliği 317 nm torku sürekli ürteebilmesi. Bu elektrikli motorlara has bir özellik.
Bu yüzden de müthiş bir çekiş gücüne sahip.
Tam diğer Doblo'lardan, 2 litre dizelden bile daha iyi performans değerlerini sağalyan da bu motor zaten.
Doblo EV 0'dan 100'e 9,6 saniyede çıkarak, aynı işi 11,3 saniyede yapan 2 litrelik dizelin önüne geçiyor.
Motorla ilgili anlamadığım, anlayabilip anlatsam da pek çoğunuzun anlamayacağı bir sürü alengirli elektronik cihaz var.
Otomobilin motoru önde pilleri ise arkada.
Piller 10 yıl ömürlü lithium ion piller.
Bu pillerle 10 yıl veya 3000 kere şarj edilerek Doblo EV'ye enerji sağlıyor.
Menzilinin 150 km olduğu göz önüne alınırsa bu pillerle 450 bin kilometre gidebiliyor. Sonra piller atılıyor yenisi takılıyor.
Pillerin şarj edilmesi ise "Hızlı şarj" ile 1 saat, evdeki prize takarak 7 saat sürüyor. Bu şarjla yaklaşık 150 km gidiliyor. Yaklaşık çünkü her şey mevsime, içindeki insan sayısına, ağırlığa bağlı.
Air condition çalıştırılırsa menzil kısalıyor. Kalroifer çalıştırılırsa menzil yine kısalıyor. Müzik dinlemek bile menzili kısaltıyor.
Çünkü ısıtma için de, soğutma için de bataryalardan tüketiliyor. Otomobilde farklı fonksiyonlar için, direksiyon, için, fren için bile ayrı ayrı küçük elektrik motorları olmak zorunda.
Ama iyi haber fren yaparken aküler kendi kendine şarj oluyor.
Benim gördüğüm şu ki, TOFAŞ müthiş bir iş yapmış.
Dünya'da elektrikli otomobil üretimi neredeyse, TOFAŞ da hemen hemen orada.
Bütün üreticiler farklı teknolojileri toplayıp birleştiriyorlar.
TOFAŞ da bu prototip için öyle yapmış.
Ortaya oldukça başarılı bir ürün çıkmış.
Fakat gördüğüm o ki, bu elektrik işinin daha epey bir yolu var.
Şehir içi kullanım için, işe gidip gelmek için yahane.
İşteyken de, evdeyken de şarj edip rahat rahat gidip gelinir.
Ama ya bütün gün yol yapıyorsanız ya da uzun yola gitmeniz gerekirse?
Hayli stres yaşarsınız.
Ben kullanırken Taksim'den çıktım, Dolapdere'ye indin, Tünel'den Dolmabahçe'ye çıkıp yeniden Taksim'e döndüm.
Yaklaşık 9 kilometrelik bir yolda şarj yüzde 99'dan yüzde 82'ye indi.
Yine de en küçük bir motor sesi olmadan, hiç egzos gazı vermeden gezmek keyili.
Tabii yine de insan gaz pedalının altında bir motor, gücü hissettiren bir ses duymak da istiyor.
Ama gelecek bir gün gelecek.
Motor sesini artık radyodan duyacağız.
Türk otomotiv sanayii için önemli bir anlaşmaya daha imza atıldı. Küresel krizde sarsılan Opel'in yeniden toparlanma döneminde Bursa da nasibini alacak.
Minicargo projesiyle ilk kez uluslararası çapta üç üreticiye üretim yapan Tofaş, şimdi de Opel'in yeni hafif ticari aracını bantlardan indirecek. Koç Holding'in ortağı İtalyan Fiat Auto ile ABD'li General Motors bünyesindeki Opel arasında varılan anlaşma ile Combo modelinin yerini alacak aracın Bursa'daki yeni Doblo platformunda üretilmesine karar verildi. Tofaş'ın 450 milyon Euro yatırım yaparak geliştirdiği yeni Doblo, böylece bir milyon olan toplam üretim rakamını Opel'e yapılacak üretimle birlikte 1,3 milyon adete çıkaracak. Yeni Doblo platformunda Opel ve Vauxhall markaları için üretilecek yeni araç, 2012 yılbaşından itibaren tüm dünyada satışa sunulacak. Mevcut Opel Combo'nun yerini alacak yeni modelin tıpkı Doblo'da olduğu gibi Cargo, Combi ve Panorama karoser versiyonlarına sahip olması bekleniyor.
Yeni aracın üretiminde söz sahibi olan Bursa aynı zamanda geliştirilme ve tasarım aşamasında da söz sahibi olacak. Yeni aracın tasarımı için Russelsheim'daki Opel-Vauxhall tasarım ekibi ile birlikte Fiat Auto'nun Torino ve Tofaş'ın Bursa'daki mühendislik ve tasarım ekipleri birlikte hareket edecek. Tofaş, 2011 yılının son aylarında ilk 6 bin adetlik partiyi üretmiş ve ihraç etmiş olacak. Fiat ve Opel arasında imzalanan anlaşma, Tofaş tarafından Fiat-Opel işbirliği için üretilecek yeni Fiat Doblo bazlı 250 bin adet aracı kapsayacak. Böylece proje ömrü boyunca 1 milyon adet üretilmesi planlanan yeni Fiat Doblo'nun toplam üretimi 1,3 milyon adete yükselecek.
Kısa bir süre önce Ford Otosan'ın yeni Transit için yaptığı 630 milyon dolarlık yatırım haberinden sonra gelen yeni üretim anlaşması Türkiye otomotiv sanayii için önemli bir moral oldu. Fiat ve Opel arasında imzalanan bu önemli anlaşmanın etkisiyle 2012 yılından itibaren Tofaş, yeni Fiat Doblo üretim kapasitesini de 160 bin adete yükseltecek. 7 bini aşkın çalışana sahip ve Linea'dan Minicargo'ya kadar hem binek hem de hafif ticari kimliğinde çok farklı modelleri üreten Tofaş, söz konusu anlaşma ile 2 markaya daha üretim yapmaya başlayacak. Böylece Fiat, Peugeot, Citroen, Opel ve Vauxhall markaları için Bursa'da üretime imza atılacak.
TOFAŞ'ın Bursa'daki fabrikasında üretilerek, dünyanın birçok ülkesine ihraç edilen Yeni Fiat Doblo'nun Cargo versiyonu, dünyanın en prestijli yayınlarından 'What Van?'ın uzman editörleri tarafından '2011 Yılının Hafif Van'ı seçildi.
What Van? editörlerinden Paul Barker, yaptığı açıklamada, "Şık bir tasarıma sahip, pratik ve konforlu Fiat Doblo Cargo, hafif van sınıfında kazanan olmak için en doğal ve uygun seçenekti." dedi.
Daha 1 yaşını doldurmadan '2011 Uluslararası Yılın Ticari Aracı', İngiltere'de 'Fleet Van' ödülleri jürisi tarafından 'Yılın En İyi Filo Vanı' gibi birçok ödül alan Fiat Doblo Cargo'nun yeni nesli, Avrupalı uzmanlardan da tam not aldı.
İngiltere Fiat Ticari Araçlar Direktörü Gerry Clarke da yeni Fiat Doblo Cargo'yu beğendiğini ifade etti. Yeni Fiat Doblo Cargo'nun aldığı ödüle gerçekten çok sevindiklerini dile getiren Clarke, "Müşterilerimiz bize sürekli olarak Yeni Fiat Doblo Cargo'yu ne kadar çok beğendiklerini söylüyorlar. Ticari araç uzmanlarının da Fiat Doblo Cargo'yu çok beğendikleri çok açık." diye konuştu. sözlerini tamamladı.
Yeni Fiat Doblo Cargo, kübik biçimli, etkin kullanım ve yükleme özellikleri sağlayan iç mekanı ve araç içine geçişi kolaylaştıran sürgülü yan kapılarıyla dikkat çekiyor.
Abdi İbrahim İlaç Sanayi, tek kalemde 2078 adet Fiat Linea aldı. Bu satış, Türk otomotiv tarihinde tek seferde son zamanların en büyük filo satışı olarak kayıtlara geçti.
Tofaş tarafından gerçekleştirilen en yüksek adetli filo satışına ait 400 adetlik ilk partinin teslimi ise Aralık ayı içinde tamamlanacak. Linea, Tofaş’ın Bursa’daki fabrikasında üretiliyor.
Fiat Marka Direktörü Okan Baş konuyla ilgili olarak, "Ocak-Kasım aralığında 13 bin adete yakın satışa ulaşan Fiat Linea ile her geçen gün pazardaki etkinliğimizi arttırıyoruz. Sadece Türkiye’nin değil dünyanın en önemli ilaç sektörü firmalarından biri olan ve Tofaş gibi ülkemizde üretim yaparak ülke ekonomisine katkıda bulunan Abdi İbrahim’e “Made in Turkey” damgalı Fiat Linea’yı bir kez daha tercih ettikleri için içten teşekkür ediyoruz” açıklamasını yaptı.
Tofaş'ın Bursa'daki fabrikasında üretilen Yeni Fiat Doblo ile minivan sınıfında bulunan ve binek versiyonları da bulunan Fiat Fiorino modellerinin "Mylife" adı verilen özel serileri, 81. Cenevre Otomobil Fuarı'nda ilk kez sergilendi.
Bursa'da üretilen Türk işçisinin ve mühendisinin eseri olan "MyLife" özel serisindeki her iki Fiat modeli de dış kısımda yer alan gövde rengindeki tamponları, dış aynalara paralel bulunan tavan barları ve 16" alaşım jantlarıyla dikkat çekiyor. Fiat Doblo ve Fiat Fiorino'nun MyLife özel serilerinin Avrupa pazarlarında satışına fuarla birlikte başlandı.
Daha fazla konfor ve kullanışlılık odaklı donanımlara sahip olmasıyla dikkat çeken MyLife serisi, toplamda on altıya varan farklı koltuk kombinasyonlarını barındırıyor. Seri, serbest mekan çağrışımı yaparak Fiorino'ya etkileyici bir unsur katıyor. Fiat'ın aile için alan sunan aracı, Fiat Doblo'nun MyLife versiyonunda ise ESP ve yan hava yastıklarının yanı sıra, sınıfının en iyisi yakıt ekonomisi ve çevreyle dost Start&Stop Sistemi standart olarak sunulacak. 790 litrelik bagaj kapasitesi (Koltuklar katlandığında 3200 litre), yenilikçi çift bağlantılı süspansiyonlar ve hem dizel hem de benzinli versiyonlarda yedi koltuğa kadar oturma imkânı sunan yüksek düzeyde esnek bir iç mekân ise ön plana çıkan özellikler arasında yer alıyor.