Nostaljik Şehirlerarası Otobüsler

[tarık_34]

(+)

Karaman kartpostalı içinden iki adet 0302 mercedes

[SERDARR1]

piyasada bir çok 302 ve 303 var ama 304 ler yok çok tatlı bir araçtı...

[vahitsan]

Burada bulduğum bu otobüsün markasını kestirmek zor ama eski otobüs yolculuklarını gülümseyerek hatırlatan bir kare.

[Mustafaoe]

Tam ismine uygun cok kompozisyon yüklü nerden görmek istersen oradan bakila bilecek resim çok güzel
camdan sarkan canlilar icerde ne ararsan var kuzu. köpek , camdan sarkan sipa , disarda servis arabasi (o zamanlarin) dede torun sanki hayat kimsenin umrunda degil YANI tam nuhun gemisinin o senelerdeki versiyonu gölgelere bakizlirsa günün son gemisi son varacagi yere aksam karanliginda varir

[mkartal]

Araç yanılmıyorsam Afyon'un Çay ilçesinin aracıydı (belki de Sultandağı). Akşehir'e Perşembeleri pazara gelirdi. Sonra öğlen saatlerinde geri dönerdi. İçinde insanlar ve sebze meyve torbalarına ek olarak mutlaka kaz, tavuk, koyun, keçi zaman zaman da inek bulunurdu. İçinde de koltukları buna göre azaltılmıştı. Markasını anımsamıyorum ancak muhtemelen yapma kasaydı. Otobüsün içinde herşeyle geçişini izlemek çok keyifliydi. 1980'lerin ortalarına kadar çalıştı. Gönderene teşekkürler...

[Tolga Yanç]

Eğer bu Akşehir'li Nevzat ağabeyimizin anlattığı Nuh'un gemisi ise; yakın zamana kadar Akşehir ve civarında çalışan bu tahta kasalı otobüs gerçekten de adıyla bütünleşmiş bir şekilde, içine sığabilen her türlü canlının taşındığı bir araç. Tabi bunu yapan sahibinde de çok sağlam bir yürek olsa gerek

[ÇAĞATAY2009]

[vahitsan]

(+)
Yılmaz arkadaşımızın fotoğrafından çıkardığım bu midibüs yanılmıyorsam yıllardır bir karede olsa fotoğrafını ve hakkında biraz olsun bilgi aradığım, çok yüzeysel kalan araştırmalarımda ünverler&otokar üretimi olabileceği ve 1970 de sadece altmış adet üretildiği bilgisine ulaşabildiğim HANOMAG marka araçtır.
Bu yapma kasa olduğu muhtemel araç hakkında başta M. Ali Sade ve Yılmaz Büktel üstadlarımız olmak üzere tüm üstadlardan görüş ve bilgilerini rica etsek, bizi bu konuda biraz bilgi sahibi yaparlarsa sevinirim.

[M.Ali Sade]

Vahitsan üstadım,

Senin de mesajında belirttiğin gibi Hanomag minibüsleri bir zamanlar Ünver Sanayii Bahçelievler tesislerinde monte edilmişti.Bunlar hep bahsettiğimiz gibi piyasada da "dörtköşe" denen ve düz saclarla kolay işçilik ve ucuz maliyet üzerinden yan sanayi parçalarla alelacele toparlanan araçlardı.Üretim miktarları 1968 yılında 22, 1969 da 7 , ve 1970 yılında 61 adet olmak üzere toplam 90 adettir.

Bu minibüslerin üretimi 1968 yılında Fransız Renault dörtköşelerin üretiminin bitmesinden hemen sonra başlar.Yani bu üretimi Ünver Sanayi'nin güzel yakaladığı bu pazarı elden kaçırmama gayesi olarak da değerlendirebiliriz.Çünkü önceki üretim olan dörtköşe Renault minibüsler toplamda 365 adet üretilmiştir.

Burada şunu da belirteyim, o yıllarda Türkiye pazarında pazar ihtiyaçlarını en güzel şekilde gözlemleyip belirleyen,müşterisini en çok memnun eden ve fırsatları engüzel değerlendiren firma Ünver Sanayiidir.Kurucusu da aslen terzi olan İzzet Ünver'dir.

Ancak 1960 ve 70 li yıllarda bu tip midibüslerin üretimi sadece Ünverler ile kısıtlı değildi.Çok cüz'i sayılarda olmak üzere mesela Bedford üreticisi Genoto'nun Bedford markalı olarak 1966 yılında ürettiği 15-16 adet Bedford minibüs vardır.İlerleyen yıllarda Genoto'ya ait bu tip midibüs üretimi olmuşsa da maalesef fabrika kapandığından dolayı herhangi bir kayıt yok.

Yine muhtelif karoser atelyelerinde 3,5 tonluk kamyon şaseleri üzerine çatılmış midibüsler de vardır.Bunlar TM 80 BMC,KBC 10 Bedford , AS 300 lük Dodge ve muadili muhtelif küçük hacimli dizel motorlu şaseler üzerine yapılırdı.

Belki de Karsan'ın bile bu tip bilinmeyen fason üretimleri olmuş olabilir.

Yukarıdaki resme gelecek olursak , bu midibüs bana Ünver imali Hanomag gibi gelmedi.Ön kapı camı stiline dikkat ederseniz şu sıralar Yılmaz üstadın açtığı "Karsan imali Fiat otobüsler" başlığında çokça değindiğimiz 662 Fiat şaseli modellerde kullanılan ön cam çerçeveleri ile benzerliğini fark edebilirsiniz.

Ayrıca arka cam stilinin O302 benzeri ve stop lambalarının da O302 olması bu midibüsün 1968 sonrasında toparlanmış bir araç olduğunu gösteriyor.Halbuki orijinal Hanomag'larda uzun yıllar Magirus minibüslerin de arka taraflarında görmeye alıştığımız tekli yuvarlak sinyal ve stop lambaları olması gerekir.

Hanomag'ların orijinalleri o yıllarda tombul suratlı ve yuvarlak hatlara sahip olmasına rağmen bizde üretilenler kibrit kutusu gibi keskin hatlara sahipti.

Bu midibüs de yukarıda bahsettiğim gibi "Bursa toplaması" bir araç olabilir.

Aynı resimde karşıdan gelen bir midibüs daha var.Tip olarak O302 ye benzetilen bu midibüs de muhtemelen bir Bedford. Bu tip midibüslerde ön panjur üzerinde Mercedes amblemi yerine Bedford amblemi de görülürdü.Bunda da Bedford amblemi var mı tam olarak göremiyorum.

Ayrıca bu tip kasalı DMO ve dolayısıyla devlet daireleri için orijinal olarak üretilmiş Bedford'lar da olurdu.Bunlara ait bilgileri önceki mesajlarda paylaşmıştık.

Herkese selamlar...

[vahitsan]

Sayın M.Ali Sade Bey, öncelikle vermiş olduğunuz değerli bilgiler için çok teşekkür ederim.
Tabiki böyle bir fotoğrafla üstelik sadece aracın arka kısmı görülebilrken tam olarak budur demek veya bu araç hakkında yorum yapmak zor, beni bu aracı gördüğümde galiba buydu dedirten kapıları ve seçebildiğim kadar cantları olmuştu, kapıları aynen bu araçtaki gibi aracın camlarının üstü ile aynı hizada ve sanki camların devamı gibi idi oysa O302 benzetilerek yapılan araçlarda sanırım hepsinin kapı camları diğer camlardan biraz aşağıda idi. Cantlara gelince, fotoğrafta pek anlaşılmıyor ama bijonların olduğu yer diğer araçlara göre biraz daha dışarıya çıkık ve bombeli değilde düzdü, o zamanlar komşumuzda bundan bir adet olması ve bu araçla sık sık yolculuk yapmamdan dolayı ezberlediğim bir araçtı onun için bu fotoğrafı gördüğüm anda çağrıştırdığından bu olabilir dedim ama dediğim gibi bu fotoğraftan fazla birşey çıkarmak mümkün değil, keşke önden çekilmiş bir fotosunu bulsak diğer zamanının midibüslerinden epey farklı olduğunu görebilirdik.
Bedford minibüslere gelince, bunlardan birkaç yerde bahsettim ama hiç kimse böyle bir aracı hatırlamıyor ve ben acaba rüyamı gördüm, rüyaysa çok güzel rüyalar görmüşüm diyordum ama bugün siz bahsedince demek ki rüya değilmiş diyorum. Evet ben bu minibüslerle de yolculuk yaptım bunlar en azından bir, muhtemelen birkaç hatta vardı ve o zaman dış görünüşleri bana skoda otobüsleri hatırlatırdı onların küçüğünü düşünün tombik şirin bir şeydiler önündeki ayrı ayrı metal harflerle yazılmış BEDFORD markasını untmam mümkün değil. Yine o yıllarda bedfordun arka tekerlekleri tek lastikli 3,5 tonluklardan daha küçük araçları vardı belkide onlar üzerine yapılmışlardı ve sanki sizinde belirttiğiniz gibi karsan izlerini şimdi hayal meyal hatırlar gibiyim.
Verdiğniz bilgiler için tekrar teşekkür ederim.