Nevşehir-Göreme yolu üzerinde, Nevşehir’e 7 km uzaklıktadır. Bölgenin en yüksek noktasında yer alan ve en eski yerleşimin ne zaman başladığı bilinmeyen Uçhisar, yerleşim biçimi açısından Ortahisar’a ve Ihlara Bölgesi’ndeki Selime Kalesi’ne benzemektedir.
Uçhisar Kalesi’nin zirvesi aynı zamanda bölgenin panoramik seyir noktasıdır. Kale içerisinde bulunan çok sayıdaki odalar birbirine merdivenler, tüneller ve koridorlarla bağlanmıştır. Odaların girişlerinde ise -tıpkı yer altı yerleşimlerinde olduğu gibi-giriş/çıkışı kontrol altına almaya yarayan sürgü taşları bulunmaktadır. Çok katlı bir özelliğe sahip olan Kale’nin bazı mekanları bugün yer yer göçtüğünden dolayı tüm mekanlara ulaşmak ne yazık ki mümkün olamamaktadır.
Uçhisar Neresidir ?
Uçhisar Kapadokya’nın zirvesidir . Uçhisar Kapadokya’nın merkezi ve kapısıdır.
Kapadokya Neresidir ?
Bugün Kapadokya olarak adlandırılan bölge Aksaray Ihlara Vadisi, Nevşehir Göreme Milli Parkı ve Yeraltı Şehirleri, Kayseri Soğanlı Vadisinden meydana gelir. Göreme Milli Parkı , Uçhisar – Avanos-Ürgüp üçgeni içindedir. Bu üçgenin dışında kalan Kaymaklı, Derinkuyu ve Özkonak Yeraltı Şehirleri de bölgenin önemli noktalarıdır. Ihlara ve Soğanlı Vadileri de görülmesi gereken yerler aeasındadır.
Nasıl Gidilir ?
Uçhisar Nevşehir merkezin 7 km doğusunda, Ürgüp’ün 12 km batısında ve Avanos’un 10 km güneyindedir. Uçhisar karayoluyla batıdaki Aksaray’a, doğudaki Kayseri’ye ve güneydeki Niğde’ye 80 km mesafede olup büyük Kapadokya üçgeninin tam merkezindedir. Uçhisar Ankara’ya 280 km, Konya’ya 220 km, Mersine 260 km, İstanbul’a 670 km, İzmir’e 750 km uzaklıktadır. Havayolu ile İstanbul’dan Kayseri’ye her gün tarifeli seferler vardır. Nevşehir Kapadokya Havalimanı hizmete açıktır. Tarifeli seferler başlamıştır
Bölgenin Jeolojik Oluşumu
Erciyes Dağı, Hasan Dağı, Güllü Dağ ve daha küçük yerel kraterler bunda 10 milyon yıl önce patlamaya ve çevreye lav, kül, toz püskürmeye başlarlar. Günümüzden 500 bin yıl öncesine kadar zaman zaman meydana gelen patlama ve püskürtmeler sonucu ortaya çıkan kül, toz ve diğer volkanik malzemeler kalınlığı 350 m’yi bulan tüf denilen kaya tabakasını oluşturur. Son patlamalarla bu tüf tabakasının üstünü yer yer lavlar kaplar. Ani sıcaklık değişiklikleri bu lav tabakalarında çatlaklar açar. Dağların soğuyup sönmesinden sonra başlayan yağmurlar bu çatlaklardan sızarak yumuşak tüf tabakasını aşındırarak Kızılırmak’a doğru sürükler. Yıllar süren bu erozyona rüzgar ve eriyen karlar karışarak vadi yamaçlarını ve peribacalarını meydana getirir. Kızılırmak bölgenin taban seviyesi, vadilerin bitim noktası iken, Uçhisar Kale’si bu yamaçların, peribacalarının başlama noktası, dayanak noktası ve zirve noktasıdır.
Tarihte Kapadokya Neresidir, Ne Demektir ?
Kapadokya, Büyük İskender’in ölümünden sonra İç Anadolu’da kurulan krallığın adıdır. Kapadokya adının Farsça Katpatuka’dan geldiği ve “Güzel Atlar Ülkesi” “iyi koşan cins atlar bölgesi” anlamına geldiği söylenir.
Kayalık Kapadokya’nın tarihi ise muhtemelen Hititler ve Friglerin yer altı şehirlerinİ oymaları ile başlar. Roma döneminde kayalık yamaçlara sığınaklar ve mezarlar oyulmuştur. Bizans döneminde ise Hıristiyan rahipler ve keşişler bu eski oyukları geliştirerek inziva hücreleri, kiliseler, manastırlar yapmışlardır. Uçhisar Kalesi Roma döneminden beri oyularak içine çok sayıda oda, ev, sığınak, depo, sarnıç, mezar, mahzen yapılmış, üzerinde saldırganlara karşı yuvarlamak üzere büyük taş gülleler bulundurulmuştur; 1960 lara kadar içinde ve etrafında yaşanmıştır.
Uçhisar Kasabası kalenin etrafına, Güvercinlik Vadisinin kuzey doğu, doğu ve güneydoğu yamaçlarına kurulmuştur. Hem bir gözetleme kalesi hem de savunma kalesi olarak kullanılan Uçhisar Kale’si Selçuklu ve Beylikler döneminde de önemini korumuştur
Uçhisar ilk kez Yıldırım Bayezit zamanında Osmanlılara geçmiştir. Fatih Sultan Mehmet’in Karamanoğulları Beyliği’ni Osmanlı’ya katmasıyla bölgedeki çatışmalar sona ermiştir.
Uçhisar Beldesi Cumhuriyet döneminde kurulan ilk belediyelerdendir. 1960 lı yıllarda Uçhisar Kalesinin çevresi “afet bölgesi” ilan edilince, yeni Uçhisar Kalenin Güney ve Güneybatısındaki düzlüklere kuruldu. Terk edilen kaya oyma, kesme taş Uçhisar evleri de restore edilerek bölgenin en çok tercih edilen butik otelleri haline getirildi.
Uçhisar Kalesi
Uçhisar kalesi Kapadokya’nın zirve noktasıdır. Kapadokya’nın her yerinden görülen en yüksek peri bacasıdır Uçhisar Kalesi,yüksekliğ ; güneyden 40 m yi kuzeyden 100 m yi aşan yapısıyla bir gökdelen gibidir
Kalenin zirvesi tüm Kapadokya’nın kuş bakışı görüleceği yerdir. Güvercinlik vadisinden Avanos’a doğru tüm vadiler, Ortahisar Kalesi, Göreme Kasabası,Göreme Açık Hava müzesi, Avanos... tüm Kapadokya gözünüzün önündedir. Kalenin zirvesinde çok sayıda oyma küp, oyma mezar, büyük su sarnıcı görürüsünüz. Kaleden kuzeye aşağıya bakınca Cevizli Peribacalarını batıda Nevşehir’i, Güneyde ve kalenin hemen önünde yeni Uçhisar’ı, güneybatı da uzaklardan Hasan Dağı zirvesini görebilirsiniz. Uçhisar Kalesi, Erciyes ve Hasan Dağlarının birlikte görülebileceği tek yerdir
Güvercinlik Vadisi
Güvercinlik Vadisi, Kapadokya’nın gezilebilen en büyük ve en uzun vadisidir. Güneyden Kuzeye Göreme Kasabasına kadar devam eder. Güvercinlik Vadisinin batı yamacında kayadan oyma Kaya Oteli, eski Uçhisar, butik otellere dönüştürülen eski Uçhisar evleri ve yamacın batı ucunda muhteşem Uçhisar Kalesi yeralır. Vadinin doğu yamacında ise vadiye adını veren “güvercinlikler” vardır. Geçmiş yüzyıllarda Uçhisar’lılar kasabalarının karşısına, vadinin karşı yamacına güvercinlikler oymuşlardır. Uçhisar’lılar yıllarca kış mevsiminde bu güvercinliklere yem atmışlar, güvercinleri beslemişler; bu güvercinliklerde biriken gübreleri bağlarında, bahçelerinde kullanmışlardır. Eskiler güvercin gübresiyle yetiştirilen sebzelerin, karpuz ve kavunların tadını anlatmakla bitiremezler.
