Yargıtay

2 yıl önce - Pts 30 Ksm 2020, 23:45

Yargıtay

Yargıtay, Türkiye'nin dört yüksek yargı organından birisidir. Adli yargı ilk derece mahkemelerince verilen ve kanunun başka bir adli yargı merciine bırakmadığı karar ve hükümlerin son inceleme merciidir.

Osmanlı dönemi
II. Mahmut tarafından 1837 yılında Meclisi Vâlây-ı Ahkâmı Adliye adında ve günümüz Danıştay’ı ile Yargıtay’ının temelleri olan bir yüksek mahkeme kurulmuş; daha sonra 1868 yılında Sultan Abdülaziz döneminde bu yüksek mahkeme (Meclisi Vâlây-ı Ahkâmı Adliye) ikiye ayrılarak Şuray-ı Devlet adıyla Danıştay ve Meclisi Ahkâmı Adliye adıyla Yargıtay kurulmuş; böylelikle, yargı ve yürütme birbirinden ayrılmıştır. Bu iki yargı organından Şura'yı Devlet'e hem kanun tasarılarını hazırlama hem de idarî uyuşmazlıklara çözüm getirme şeklinde hem "kanun tasarı hazırlama" hem "yargı" görevi olarak iki görev verilmişken, Divanı Ahkâmı Adliye'ye ise yalnızca "yargı" görevi verilmiştir.

Türkiye Cumhuriyeti dönemi
Türk Kurtuluş Savaşı'nın başlamasıyla kurulan Türkiye Büyük Millet Meclisi hükümetince 1920 yılında Sivas'ta "Muvakkat Temyiz Heyeti" adıyla kuruldu. Cumhuriyet'in ilanı ile beraber, 1924 yılında bu mahkemenin adı "Temyiz Mahkemesi" olarak değiştirilerek Eskişehir'e taşındı.

1924 yılında kabul edilen Teşkilatı Esasiye Kanunu'nun adı 10 Ocak 1945 tarihinde "Anayasa" olarak değişirilirken, Eskişehir'de bulunan temyiz mahkemesinin adı da "Yargıtay" olarak değiştirildi.

Yapısı
2011 yılında Yargıtay'ın daire sayısı 32'den 38'e, üye sayısıysa 250'den 387'ye çıkarılmıştır. 2014 yılında daire ve üye sayıları tekrar arttırılarak daire sayısı 46 üye sayısıysa 516 yapılmıştır. 2016 yılı itibarıyla Yargıtay'ın daire sayısı 44, üye sayısıysa 310'dur.

Birimleri
Ceza Genel Kurulu ve Hukuk Genel Kurulu
Ceza Daireleri Başkanlar Kurulu ve Hukuk Daireleri Başkanlar Kurulu
Hukuk ve Ceza Daireleri
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı
Yargıtay büro ve idari birimleri