Marmaray'ın kapasitesi 1.5 Milyon ama 2019 rakamı 350.000 civarında yolcu taşıyordu. Metrobüs de 1.1 Milyon taşıyordu. Otobüs ve özel araçlar da var. 2 kıta arası yoğun. Hızray için söylenen 750.000 yolcu rakamı toplam kapasiteyi gösteriyor olmalıdır. Bu kapasitenin % kaçı dolacak? Bunu hesaplamak lazı
Marmaray 350 bin yolcunun tamamı karşıdan karşıya geçen yolcu değil. Büyük kısmı aynı kıtada gerçekleşen yokculuklar. Sözgelimi, Pendik-S.Çeşme, Kartal-S.Çeşme, Maltepe-S.Çeşme, Bostancı-S.Çeşme, Bakırköy-Yenikapı, Halkalı-Yenikapı, Çekmece-Bakırköy gibi ara hat yolcuları.
Aynı şekilde metrobüsün bir zamanlar 800 bini geçen yolcusunun büyük kısmı yine karşıdan karşıya geçmeyen Avrupa yakası yolcusu. Karşıya geçen bunun içinde 200 bini geçmez.
Biraz da otobüs yolcusu ekle bunlara.
Şimdi bir daha hesapla bakalım karşıdan karşıya geçen toplu taşıma yolcusu ne kadar oluyor? 250 bin? 500 bin? 750 bin?
Yav tamamı ne kadar ki 750 bin hızray yolcusu çıksın?
Senaryo ve güzergah çizmekle olmuyor bu işler. Ayakları yere basan proje yapın. Uçmayın.
Bende rakam olarak hızray ın 750 bini bulamayacağı kanaatindeyim, biraz astronomik. Ben ana omurgayı çıkarttıktan sonra ibb nin ara/mini metrolar yapması gerektiği kanaatindeyim, hızrayın parası ile Anadolu yakasına en az 10 tane mini metro yapılır, bu metrolar ile üst mahallelerde oturanları M4, marmaray gibi ana omurgalara taşırsın. Haftalardır yaptığım araştırma sonucu ne yazık ki hızray ın pek rantabl olmayacağı düşüncesindeyim. Ahmet bazı konularda haklıymış.
Mehmet bey hesapta iki sorun var
1. Gunluk 1,000,000 yolcu taşıması cok iyimser olmuş. Şahsen tahminim 250,000 - 300,000 yolcu ancak taşıyabilir.
2. işletme masrafları hesap edilmemiş. Gelirin yarısından fazlasi işletmeye gider
Kaba bir hesap yapıyoruz, ihaleye teklif dosyası hazırlamıyoruz. O parametrelerin de olduğunu, işletme gideri vs. gibi kalemlerin olacğaını da ayrıca yazmıştım zaten. Titiz bir maliyet analizi gerekir. 5 Milyar $ değilde daha düşük maliyet bile çıkabilir. Metrolarda km başına maliyet için 40 Milyon $'a mal edilebilen projeler de oalbiliyor. 62 km Hızray'ı düşünürsek, total maliyeti 2.480.000.000 $'a mal edilmek için uğraşılmalı. Senaryolar adı üstünde senaryo, optimist senaryo diye yazmışız zaten. Bakın bir tane daha en optimist senaryoyu yazayım:
Hızray Fizibilite Denemesi-Senaryo 4:
1 tren seti: 3-4000 yolcu
Günlük hedef: 1.200.000 yolcu
Gerçekleşen: 1.000.000 yolcu
Bilet ücreti: 1.2 $
Günlük Gelir: 1.200.000 $
Aylık gelir 36.000.000 $ (1.200.000 yolcu X 30 gün).
Yıllık gelir: 432.000.000 $ (36.000.000 $ X 12 ay)
Maliyet: 2.400.000.000 $
YİD Süresi: 5.5 yıl (2.400.000.000 $ / 432.000.000 $)
Bitiş: 2025
İnşaat süresi: 4 yıl
Nihai bitiş: 2029
Hayat bu şekilde optimist akmaz tabi ki. Mutlaka sorunlar çıkar, hele ki inşaat işlerinde, bir de tünel işi. Mutlaka sorunlar olur, maliyetler mutlaka artar. Hızray'ın sadece Anadolu Yakası bile 300.000 yolcu taşıyabilir. Altunizade ile Sabiha Gökçen arasında zaten bir metro etüdü var, onu realize ediyorlar. M5'le çakışmasın diye Başıbüyük ve Uğur Mumcu'dan götürüyorlar. Her zaman dediğim şey, E5'e, TEM'e paralel hat yapmayın, içerden gidin, mahalleli kapısından binsin metroya, E5'e kadar inmeye çalışmasın, E5' ikilitliyorsunuz dediğim şeyleri yapıyorlar. Çok doğru bir adım. İncirli-Sefaköy metrosu da içerden gidiyor hatırlatırım! Avrupa Yakası da öyle. Otogar ile Mecidiyeköy arasında taa 20 yıldır etüd hat var, onu hayata geçiriyorlar. Çok önemli bir aks. Şehrin Otogarı'ndan Mecidiyeköy'e direk metro olması lazım ! 2000'li yıllarda tasarlanan etüdlerden birinin haritasını da arşivden çıkaralım:
Hızray'ın Avrupa Yakası bölümü için İETT ile aktarmaları yazmıştım. Bir çok hat var. Alibeyköy'ü de eklemek gerek. Bölgedeki yoğunluğu anlatabilmek için yazıyorum. Herkes E5'te yaşamıyor, biraz da arka mahallelere bakmak lazım. Hızray yapılırsa, bu mahallelerden metrobüse ulaşmak için e5'e giden yolcunun ayağı metrobüsten kesilir ve metrobüs rahatlar. Konsept de bu zaten ! Edirnekapı metrobüsteki yoğunluk azalır. Ama Söğütlüçeşme-İncirli metrosunu da Edirnekapı'dan geçirirseniz, o bölgeyi patlatırsınız ! İşlerin içinden çıkılmaz hale gelir. Yaya trafiği inanılmaz kilietlenir. Şirinevler, Merter üstgeçidinde ara sıra oluyor TV'lerde görmüşsünüzdür. Şimdi bu kilit yerlere bir istasyon daha koymak planlama açısından yanlış. Kuzeye gidilmeli, kuzeye !!!
Hayal görüyorsun iyonya. Bırak sadece Anadolu yakasının 300 bin yolcu taşımasını, hattın tümü bile 300 bin yolcu bulamaz. Anadolu yakasında hızraya alternatif 3 tane metro var zaten. Hem de bunlar, sık aralıklarla durağı olan hemen her semtten yolcu alabilen hatlar. Marmaray, m4 ve m5. Bunlar varken kimse kıta içinde hızraya binmez. Hızray ancak transit yolcu bulabilir. Yani karşıdan karşıya. Bir de gökçenden finans merkezi ve altunizade tarafına uçak yolcusu bulabilir. Onlar da çok fazla olmaz. Zaten Gökçenin ayrı metrosu da olacak.
Avrupa yakasında da kıta içi yolcu çok az olur. Zaten paralel iki tane metro oluyor. M7 ve Söğütlüçeşme İncirli metrosu. Bunların durak sıklığı daha fazla olacağı için, kıta içi yolcuyu bunlar taşır. Transit yolcuya gelirsek, Avrupa yakasından Anadolu yakasına az miktarda gökçen yolcusu hariç çok yolcu olmaz. Benim hızray için yolcu tahminim en iyimser hesapla 250 bini geçmez. Normal tahminim, 150-200 bin arası.
HERŞEYİ E-5'E YAPTIKLARI İÇİN E5 KİLİTLENİYOR ! MAHALLE İÇİNDEN GİTMELİ METRO !
Kuzey mahallelerden E5'e inmek için çok yoğun bir hareket var. E5'e yığılma var. Metrobüse ulaşmak için hergün binlerce insan minibüslerle otobüslerle e5'e ulaşmaya çalışıyor. Bu baskıyı frenlemek, önünü kesmek, e5i rahata erdirmek, e5in yoğunluğunu dağıtmak için "ORTA BÖLGE" den geçen bir metro lazım. M4 ile M5 arasındaki TEM aksının da güneyinden, tam mahalle ortasından geçen bir hat olduğu için çok önemlidir. Aynı şey Avrupa Yakası için de geçerli. Herkes Merter'e İncirli'ye inmeye çalışıyor, bu da e5i kilitliyor. Halbu ki mahallesinden direk gidebilse e5 de rahatlayacak. hızray bunun için çok hayati derecede önemli. Bağcılar Meydan'ından m7'ye ulaşmak 2 vasıta alıyor, oradan Mecidiyeköy'e geçmek çok uzun iş.
M1B+Yenikapı+M2 yapsa yine çok uzun sürer. Hızray'la Otogar'dan 10 dakkada Mecidiyeköy'e giderse çok iyi olur, olacaktır da. Ben bu hat 1 milyon yolcu taşıyacak diye iddia etmiyorum, sanki iddia etmişim gibi yorum yazmayın, bir senaryo denemesi yapıyorum, yolculuk tahminlerini şehir planlamacılar yapsın, biz yolcu olarak gözlemlerimizi yazıyoruz. 35 yıl İstanbul'da yaşadım, heryeri sokak sokak bilirim ! Toplu taşımayı da çok kullandım, nerde sıkıntı var, az çok bilirim. Bu Hızray keşke yapılsa. Yapması zordur. Söğütlüçeşme-İncirli metrosu için 2015'te alayı vaala çok reklam yaptılar 2019'da açılacak dediler, hani nerde? Demek ki bir sıkıntı var, O zaman konuşmayacaksın ! İBB'ne bir fırsat vereceksin, halk onu seçmiş. Projeleri yapmak belediyenin görevidir.
HERŞEYİ E-5'E YAPTIKLARI İÇİN E5 KİLİTLENİYOR ! MAHALLE İÇİNDEN GİTMELİ METRO !
Mahalle içinden normal metro gider. Hızlı ana hat metrosu merkezi yerlerden geçer, mahalle içinden gitmez. İstanbulda ana hat metrosu olacak yer, en azından Avrupa yakası için e-5 güzergahıdır. Anadolu yakası tartışılabilir.
Ayrıca herşeyi e-5'e yaptılar diyorsun ama nerdeyse her yerin metrosu var fakat e-5 Avrupa yakasının metrosu yok daha!
Hızray ile bir yerden bir yere gitmek için en az 2 aktarma yapıp toplamda ise 3 hattı kullanmak gerekiyor.
Ahmet & Mehmet muhabbeti yapmak istemem ama ozetle , ahmet in sehir metro planlamasi ve gerceklerle hareket etmesi ve mehmetin surekli zihnini olmayacak utopik seylere yormasi gozume carpiyor
Diger yandan ikinizin de benzestigi yer, bu tip bir sistemin revize edilerek ama oyle ama boyle, o veya bu isimle sehre kazandirilmasi
Fakat ahmeti de elestirmeden gecistiremem, 3 katli tunel konusunda cok olumlu gorusleri vardi, ayni hizrayla ilgili mehmetin oldugu gibi, ama projenin daha A si bile baslamadi, hic bir sey ortada yok
Yani tamam hizray bence de olmayacak hayali bir is, ama hizrayi doguran, gundeme getiren de , bir turlu senelerdir adim atilmayan 3 katli tunel
Eger 3 katli tunel bitmis olsaydi, birakin bitmesini, su an insaat halinde bile olsaydi hizray gundeme gelmezdi bile
M1A Yenibosna-Merter ararında E5'e paralel çalışıyor. Bu hattın Otogar-Şişli metro uzatması vardı ama revize edip M7'ye çevirdiler, zincir koptu ! Yukarıda harita arşivini de paylaştım. Diğer alternatif Okmeydanı-Osmanbey-Beşiktaş aksı vardı. Yapılsaydı Havalimanı-Otogar-Mecidiyeköy metrosu çok güzel olacaktı. Başlığı da var:
Şimdi Hızray'la bu gündeme geliyor. Seçimden önce çizilen metrolar da hemen hemen aynı aksta, Bunlar bir günde pat diye ortaya çıkmadı. Haritada Halkalı-Alibeyköy aksı görünüyor.
Söğütlüçeşme İncirli metrosu da uzatıldıgı zaman 14 hatta entegre olabiliyor.. marmarayla 2 ayrı noktada entegre olabiliyor.
Marmaray'la 2. aktarması yok ! Küçükçekmece Metro-Banliyö Transfer Merkezi kanaldan dolayı iptal edildi. Sefaköy-Beylikdüzü Metrosu'nun ÇED Dosyası'nda öyle görünüyor. Ama Söğütlüçeşme-İncirli metrosunu Bakırköy Gar'a uzatılması gerekir !
Alıntı:
ama hizrayi doguran, gundeme getiren de , bir turlu senelerdir adim atilmayan 3 katli tunel
Sinan, üç katlı tünel ve Gebze-gökçen-3.köprü-havalimanı-halkalı yht hattı ihaleleri ekonomik sıkıntılara takıldı. Ama eninde sonunda yapılacak. İptal sözkonusu değil.
Hızray, üç katlı tünelin kötü bir kopyası. Üç katlı tünel ana hat metrosu olarak yeter. Bir de havalimanı gayrettepe hattı, boğazın altından uzatılıp tem güzergahından Gökçene kadar bir hızlı metro yapılırsa, ki gündemde var, sorun tümüyle çözülür.
Hızrayı gündeme gelme nedeninin üç katlı tünelin henüz yapılamamış olması olduğu fikrine asla kalmıyorum.
Hiç projesi yok diye suçlanan İbb başı benim de projem var demek için alelacele böyle acemice bir projeyi hazırlattı.
