"İETT'nin hat numaralama sisteminden çok daha eski olan Paris -RATP sisteminde, hâlâ yarım asır önceki numaralar, hemen hemen aynı güzergâhlarda ve aynı adla devam etmekteler..."
Ama yarım asırdır Paris'in nüfusu da aynı.
Gelişmeyen, büyümeyen bir şehir ile aynı sonuç olmaması bence normal.
O zamanlar Istanbul'un nüfusu 1 milyon idi.
Paris'in nüfusu 15 kat artsa, aynı güzergah falan kalır mıydı?
Bugün uzun hatlardan ötürü çektiğimiz de hep bu yüzden işte... Sabit, numarası bilinen ve kemikleşmiş hatların son duraklarını sürekli uzatmalarından dolayı, sistem karmakarışık bir hal aldı... Oysa, merkez İstanbul alanı içinde çalışan hatlar sabitlenseydi ve bunların ulaştıkları son duraklar birer aktarma noktaları haline getirilseydi, şehir istediği kadar büyüsün, sorun kalmayacaktı. Yeni açılan bir semte hemen şehrin merkezî noktasından bir hat verilirse, ya da yıllardan beri değişmeden serviste olan bir hattının son durağı, bu yeni semte kadar uzatılırsa, iş haliyle sarpa sarar. Bu işin sonu yok ki!... İstanbul'un çevresindeki halkalar sürekli genişlese bile, bu aktarma noktalarından itibaren yeni bir hat konulur, bu hatta yeni bir hat numarası tahsis edilir ve aktarma yöntemiyle sistem saat gibi işler(di)!..
Aynı örneği bir kez daha vereyim: [92] numaralı hat ilk açıldığında; "Yeşilbağ" idi. Ardından; "Bağcılar" oldu, sonra "Çiftlik" oldu, şimdi de; "Ateştuğla" oldu. Yeşilbağ nire, Ateştuğla nire!?! Hat neredeyse yarım kat uzatıldı. Numarası da; "92" iken, bir aralar; "92E"ye çevrildi. Alternatifi açıldı ve; "92B" oldu. Ardından tekrar; "92"de karar kılındı...
Ya da; [97]... Bu hat dailk açıldığında; "Bahçelievler" olarak hizmete başlıyor, ardından; "Kocasinan"a uzatılıyor, sonra; "Güneşli"ye kadar çıkıyor. Tabi bu arada, ilk kalkış noktası da, önceleri; "Aksaray" iken, sonra; Eminönü"ne uzatılıyor. 1987'lerde; "Topkapı"ya geri çekiliyor. Sonra yeniden; "Aksaray"a uzatılıyor. Son yıllarda da; "Bayazıd" a kadar tırmanıyor... Numarası da, bir aralar; "97E"ye çevriliyor, sonra yeniden; "97" oluyor...E, ne şimdi bu?...
Nasıl ki, bir firmanın sürekli değişen telefon numaralarından kimse hazetmiyor ve kızıyorsa, bu da aynı durumdur neticede... Bazı şeyler standart ve kalıplaşmış olmalıdır ki, ulaşım işkencesine bir de "hat/numara/kalkış yeri/güzergâh" arayışı eklenmesin!...
Paris (75 numaralı il) içinde hatlar ve güzergahlar dediğim gibi neredeyse 50 yıldır aynı. Paris ve çevresinde ise (Ile de France, 92, 93,94; Francilienne 60,77,78) bölgelerinde ise bu durum daha hareketli. Tramvay şebekesinin kapsadığı Istanbul ile Paris'i pekala karşılaştırabiliriz. Bu durumda da Istanbul hatlarının yaz boz tahtasına dönmüş olduğunu söylemek herhalde çok yanlış değil.
Bugün İncirli (Bakırköy) Hızlı Tramvay istasyonunda indikten sonra Bakırköy merkeze gitmek için, hemen istasyonun yanından kalkan minibüslerden birine bindim (A/1) ve saat tuttum. Tam 8 dakikada (ara sokaklardan) minibüs bizi Bakırköy Özgürlük Meydanı'nın ön kapısının başına kadar götürdü.
Bir zamanlar (Hızlı tramvayın ilk açıldığı yıl), merkezi istasyonlardan indirimli İETT otobüs hatları konulmuştu: HT1, HT2, HT3, ... , HT7 ve HT10. Toplam 8 adet olan bu hatlar, Hızlı Tramvay'ın baş, orta ve son duraklarının bazılarından kalkarak, yarım bilet fiyatıyla mekik sefleri düzenlerlerdi. Sonradan hemen hepsi kaldırıldılar (Günümüzde sadece; HT1 ve HT5 kaldı).
İncirli'den Bakırköy Meydanı'na; 8-10 dakika yolculuk + 5 dakika dinlenme (aynısının bir de dönüşü) olarak, toplam; 30 dakikalık ring seferleri niye düzenlenmiyor? LRT istasyonunda "Bakırköy" yazıyor ama orası Bakırköy değil; "İncirli"... Gerçek Bakırköy'e (-ki, yolcu potansiyeli çok fazladır) inen 3 İETT otobüsü tahsis etseler, 8-10 dakikalık yolda yaktığı akaryakıt sarfiyatı, yok denecek kadar az olacak ama hatırı sayılır bir yolcu yükü taşıyacaktır. Kalkış periyotları 10'ar dakikada bir gerçekleşecek ve her metroyu bir otobüs karşılayacaktır.
Aynı şekilde, yine İncirli'den; "Haznedar-Bahçelievler"e de, buna benzer bir hat konulabilir. Getirisi çok tatminkâr olacak bu hatlar, yine "HT" çatısı altında toplanabilir. LRT'ye dikey besleme de gerçekleşmiş olur:
Buna benzer hatlar oluşturularak, sadece 2'şer İETT otobüsü bile tahsis edilse, yolcu yoğunluğu %20-25 oranında artacaktır anında. Hem de halka güzel bir hizmet sunulmuş olacaktır.
Durakların ismi içeride tabloda dijital yazılı olacak mı ve banttan söylenecek mi (metro/Tramvay gibi), burada BÜTÜN Citaro'lar öyle ...
Bence de güzel bir uygulama.
Geçen sefer İstanbul'a geldiğim zaman Yenikapı'da Ataköy-Şirinevler otobüsüne binmiştim.Şöförün arkasına oturdum ve şu durakta inecem ama ben Ankara'dan geldiğim için hangi durakta ineceğimi söyleyebilir misiniz diye sordum.(Gündüz olsa etrafa bakarak inme şansım olurdu)Şöförde ben her yolcuya durak adı mı söyleyeceğim diye tersledi donup kaldım. Allahtan yandaki yolcuda orda inecekmiş sağolsun yardımcı oldu.
LRT istasyonunda "Bakırköy" yazıyor ama orası Bakırköy değil; "İncirli"...
LRT İstasyonları isimlerinde başlangıcından bugüne bazı doğru değişiklikler yapıldı:
Kartaltepe: Kartaltepe-Kocatepe,
Emniyet: Emniyet Fatih,
Ulubatlı: Topkapı Ulubatlı
Tozkoparan: Davutpaşa
Ataköy : Ataköy Şirinevler
olarak düzenlenerek yolcular eskisinden daha doğru bir şekilde yönlendirilmeye başlandılar.
Halen düzeltilmeyen istasyonlarının isimleri de
Bayrampaşa: Bayrampaşa Maltepe
Sağmalcılar: Bayrampaşa Sağmalcılar
Bakırköy: İncirli
şeklinde değiştirilebilir.
Bir de aslında neredeyse tam Merter 'de yeralan Cadde Tramvayı son durağı ile LRT Aktarma İstasyonu Zeytinburnu var ki onun isminin neresi nasıl düzenlenecek onu ben de bilemiyorum... İstasyonun hemen karşısında E5 üstündeki durağın adı Kocatepe, LRT Merter istasyonunun kapısındaki İETT durağının ismi Tınaztepe
En son Mustafa Noyan tarafından Çrş 07 Arl 2005, 15:36 tarihinde değiştirildi, toplamda 1 kere değiştirildi
Bir de aslında tam Merter Kocatepe 'de yeralan Cadde Tramvayı son durağı ile LRT Aktarma İstasyonu Zeytinburnu var ki onun isminin neresi nasıl düzenlenecek onu ben de bilemiyorum...
Aslında, tam bu noktanın arazi olarak konumu Zeytinburnu'nu bitim yeri. Hatta Zeytinburnu İETT otobüsleri hemen yanından başdurak yapıyorlar. Ama, gerçekte bilinen adıyla da Merter burası. Zaten Merter'in binaları tüm haşmetiyle karşınızda...
Buraya verilebilecek en mantıklı isim; "AKTARMA" İstasyonu olmalıdır. Sadece Aktarma... Zaten tek bir yerde kesişim var, millet de buranın adını bu şekilde ezberlesin. "Aktarma" kelimesi geçince de, Merter-Zeytinburnu arasında kalan bu köprülü istasyonların kastedildiği anlaşılsın.
Gerçek Bakırköy'e (-ki, yolcu potansiyeli çok fazladır) inen 3 İETT otobüsü tahsis etseler, 8-10 dakikalık yolda yaktığı akaryakıt sarfiyatı, yok denecek kadar az olacak ama hatırı sayılır bir yolcu yükü taşıyacaktır. Kalkış periyotları 10'ar dakikada bir gerçekleşecek ve her metroyu bir otobüs karşılayacaktır.
10 dakikada bir sefer olursa daha önce Bakırköy Beyazıt minibüs hattı kaldırılırken hat verilen, yarı kaçak çalıştıkları Mecidiyeköy bakırköy hattı da ellerinden alınan minibüsçüler artık isyan çıkartabilirler diye korkuyorum ama İncirli istasyonundan 30 dakikada bir Bakırköy seferi en azından İETT'nin aylık akbil ve aktarma kullanan yolculara karşı sorumluluğu olarak görülmelidir. Zaten Bakırköy İDO iskelesi arasında sefer yapan ve yolcusu olmayan bir otobüs var, bir otobüs ilaveyle bu numarasız hat
94B BAKIRKÖY İDO İSKELESİ- TAŞLIK KAVŞAĞI- YENİ MAHALLE- BAKIRKÖY MEYDAN- KARTALTEPE- OSMANİYE- FİLDAMI- YENİ ADLİYE- İNCİRLİ LRT İSTASYONU- DİKİLİTAŞ- BAKIRKÖY MEYDAN- ZUHURAT BABA- ATAKÖY 1.KISIM- GALLERIA- BAKIRKÖY İDO İSKELESİ
ring güzergahında çalıştırılarak hem toplu taşıma birimlerini hem de Bakırköy'ün mahalle ve kamu kurumlarını birbirine bağlayacak, indirimli ücret tarifesiyle de minibüslerle rekabet edebilecek verimli bir hat oluşturulabilir.
10 dakikada bir sefer olursa daha önce Bakırköy Beyazıt minibüs hattı kaldırılırken hat verilen, yarı kaçak çalıştıkları Mecidiyeköy bakırköy hattı da ellerinden alınan minibüsçüler artık isyan çıkartabilirler diye korkuyorum ama İncirli istasyonundan 30 dakikada bir Bakırköy seferi en azından İETT'nin aylık akbil ve aktarma kullanan yolculara karşı sorumluluğu olarak görülmelidir
Aslında, minibüsçüler yapılan her yeniliğe karşı koymak üzere programlanmışlar!... Zamanında, Bayazıd-Soğanağa'ya kadar çıkan bu araçlar, zamanla Topkapı'ya geri çekildiklerinde de çok olaylar çıkmıştı. Sonra hat iyice özelliğini kaybedince, bu kez İncirli'ye kadar geri çekildiler. Burası artık İstanbul'un en önemli kavşak noktalarından birini, yine İstanbul'un çok önemli ilçelerinden birinin merkezine bağlayacak bir güzergâh konumuna yükselmiştir. Burasını birbirine bağlamak minibüslere bırakılamaz. İnsanlar metrodan indiklerinde, kapının hemen önünde bekleyen derli-toplu belediye otobüsüne binmeli ve ulaşacağı saatin bilincinde olarak meydana inmelidirler. Burada çalışan minibüsler de şehrin büyüyen diğer uç noktalarındaki semtlere verilmelidirler. Burası artık İstanbul'un göbeklerinden birisi!...
Mustafa'nın dediği güzergâh da mantıklı. Dolaşan bir ring olabilir ama, yine de bu ringin bir ayağı, mutlaka İncirli'yi Bakırköy'e kestirmeden bağlayacak şekilde düzenlenmelidir. Ben aslında üstteki mesajda önerdiğim hattın bir ucunu İDO iskelesi olarak düşünmekteydim ama, fazla abartılı mı kaçar acaba endişesiyle yazmamıştım.
Sonuçta, Bakırköy ilçe sınırları içinde dolaşması gereken bir ring İETT otobüs hattı mutlaka olmalıdır. Aynı hattın bir simetriği de, bir ucu İncirli metro istasyonuyla ilişkilendirilmiş olarak, Bahçelievler'in içinde uygulanmalıdır. İETT'nin elinde binlerce otobüsü var. Bunların içinden 3'er 4'er aracı buraya aktarmaları, hem prestij hem de hizmet sunumu açısından fevkalâde müsbet sonuçlar doğuracaktır.
Şöförde ben her yolcuya durak adı mı söyleyeceğim diye tersledi donup kaldım.
Vay ... yaa, burada küfür yakışmaz ya, halbuki ne tatlı o'lu ve ç'li lâflar vardır böyle nazik şöför efendiler için.
ben senin yerinde olsam, buradaki yazdıklarımızla beraber bunu İETT'ye şikayet ederdim! Madem medeniyetsizler hiç bir ... şşşşeyi beceremiyor (lan, zor tuttuk heee), yani ne durak numaraları, ne tabelâ, ne mikrofon, ne gösterge, yani insanlığı bile becerememesi ... Kİ durakta (şaşbak) isimler yazılı ya.
Hay ALLAH!
ÇOK fena sinirlendim, bu "şöför" dua etsin de bana çakmadı, biz Berlin'liler fena reaksyon gösteririz böyle durumlarda!
Allahtan yandaki yolcuda orda inecekmiş sağolsun yardımcı oldu. 
Zamanında, Bayazıd-Soğanağa'ya kadar çıkan bu araçlar, zamanla Topkapı'ya geri çekildiklerinde de çok olaylar çıkmıştı. Sonra hat iyice özelliğini kaybedince, bu kez İncirli'ye kadar geri çekildiler. Burası artık İstanbul'un en önemli kavşak noktalarından birini, yine İstanbul'un çok önemli ilçelerinden birinin merkezine bağlayacak bir güzergâh konumuna yükselmiştir. Burasını birbirine bağlamak minibüslere bırakılamaz. İnsanlar metrodan indiklerinde, kapının hemen önünde bekleyen derli-toplu belediye otobüsüne binmeli ve ulaşacağı saatin bilincinde olarak meydana inmelidirler. Burada çalışan minibüsler de şehrin büyüyen diğer uç noktalarındaki semtlere verilmelidirler. Burası artık İstanbul'un göbeklerinden birisi!...
