Bir araç tasarlanırken, görselliğin yanında kullanışta tasarlanmalıdır. Yani görsel olarak göze hoş bir tasarım yaparken, aynı zamanda bu tasarımın kullanımının da mükemmel olması gerekir.
Ancak buna bakıyorum da tasarım pek kullanışlı değil. Mesela ortadan merdivenlere çıkacaksınız, üst güverteden (Güverte mi deniliyor) geriye doğru yürüyüp oturma yerlerine oturacaksınız. Üstelik çok dar bırakılmış gözüküyor buradan. Bu bakımdan tasarım kullanım konusunda sıkıntılı.
Sonra arabalı feribot mu ki bu iki tarafı da "ön" şeklinde tasarlanmış?
Modern görünüyor ama biçimsiz olduğunu düşünüyorum.
Dediğim gibi eğer bu bir katamaransa zaten standart tasarımı bu şekilde.
Aşağıda Helsinki'den Talin'e giden katamaran'ın fotoğrafı var. Bu açıdan bakıldığında iki taşıt benziyor. Ama tabi sadece tasarımı benziyor da olabilir. Katamaranlar vapurlara göre daha hızlı ve yolcu kapasiteleri düşük.
Alıntı:
Katamaran deniz otobüslerinde kullanılıyor,deniz otobüsü ve vapur arasındaki farkı algılayabilelim
Bizdeki deniz otobüsleriyle bu fotoğrafını koyduğum taşıt tasarım olarak kesinlikle aynı değil. Ben o güzergahtan katamarana bindim, kendine has bir tasarımı var. Ama dediğiniz gibi teknik olarak da farklılar. Zaten o yüzden belki sadece tasarım olarak benziyordur diyorum. Yine de benim tahminim bu "vapurun" fotoğrafını koyduğuma benzer bir kamaran olduğu.
En son Ali Dağcı tarafından Prş 25 Tem 2013, 09:54 tarihinde değiştirildi, toplamda 1 kere değiştirildi
Şehirhatları vapurları 150 yıllık tarihçesinde; tasarım, işlevsellik v.s. gibi yönden gelişim göstermesine rağmen klasik formundan fazla uzaklaşmadı.
İBB tarafından en son yaptırılan ŞH sınıfı vapurlar konforlu olmasına rağmen görsel olarak fazla ilgi çekmedi hatta zaman zamanda eleştirildi.
Şimdi burada, önceki vapur modelleri ile hiç ilgisi olmayan bir tasarım ortaya çıktı, teknolojiyi takip etmek güzel ancak, İstanbul ile özdeşleşmiş, İstanbul'un bir parçası haline gelmiş olan vapurların dışında bir model görsel olarak hiç hoş değil.
Önceki vapur modellerine uygun, teknolojik olarak daha üst seviyede bir model tasarlanabilirdi, keşke böyle bir uygulama yapılsaydı.
Deniz otobüsü bir başka deyişle katamaranla vapur arasındaki fark,benim bildiğim ortasında boş olunca deniz otobüsü(katamaran),düz modellere ise vapur denmekte.
Katamaran teknenin yapısına ait bir terim. Çift güverteli teknelere denir. Deniz otobüsü ise hem katamaran olabilir hem de kızak sistemi veya jet sistemi gibi farklı yapıda olabilir. Yani her deniz otobüsü mutlaka katamaran olacak diye bir kural yok. Örneğin Marmaris-Rodos arası giden deniz otobüsleri jet sistemiyle çalışır, ama ismi deniz otobüsüdür.
Dolayısıyla konuya dönersek eğer bu çift güverteli bir taşıt yani katamaran ise (ki bu gördüğüm fotoğrafa göre öyle), yapacak pek bir şey yok çünkü standart tasarım bu şekilde. Vapura benzememesi normal çünkü bizim anladığımız şekilde vapur değil.
Ha neden bu seçildi, hız ve daha az yolcu taşımaya elverişlilik diyebilirim. O zaman da şu soru akla geliyor. İstanbul'da deniz taşımacılığı yapmak karsız mı ki belediye daha az yolcu taşıyan taşıtlar istiyor.
Birkaç sene önce Boğaz metrobüsü diye çok güzel bir uygulama yapıldı ama saatleri öyle ayarlandı ki ancak hafta içi çalışmayan kişilere hitap ediyordu. Yani ben işe giderken veya işten dönerken yoktu çalışmıyordu, Öğlen herkesin işte olduğu zaman çalışıyordu. Dolayısıyla kullanılmadı.
Eğer işe geliş çıkış saatlerine denk gelecek şekilde yeniden başlatılırsa deniz taşımacılığı karayolundaki aşırı yükü alır. O zaman da niye kimse vapura binmiyor diye zaten cevabını bildiğimiz sorular sormayız.
Ha neden bu seçildi, hız ve daha az yolcu taşımaya elverişlilik diyebilirim.
Alıntı:
0210 TASARIM PARAMETRELERİ VE KAPASİTELER
ANA ÖZELLİKLER :
Gemi Boyu (maksimum) : 41.99 m
Kalıp Genişliği (minimum) : 9.00 m
Draft Sınırı (maksimum) : 3.00 m
Servis Hızı min. : 11.0 knot
Maksimum hız : 13.0 knot
GRT Maksimum (ulusal) : 299
Kapalı alanda (Minimum) : 500 koltuk
Acık alanda(Minimum) : 200 koltuk
Toplam(Minimum) : 700 koltuk
Geminin teknik şartnamesinde geminin servis hızı 11.0 knot olarak gözüküyor, yani mevcut şehirhattı gemilerinden daha hızlı olmayacağını gösteriyor.
Büyük ihtimalle bu gemilerin çalışacağı hatlar İstanbul Limanı içindeki hatlar olacağı için bildiğim kadarıyla Liman otoritesi tarafından hız tahdidi var, bu nedenle daha yüksek süratli çalışamaz. Ancak, mevcut gemilere göre manevra kabiliyeti yüksek olursa iskelelere yanaşma ve kalkmada avantaj sağlayabilir.
Gemi tasarım olarak hoşuma gitmese de yolcu kapasitesi doğru seçilmiştir, bundan önceki ŞH sınıfı vapurların bile yolcu kapasitesi fazladır(Hatırladığım kadarıyla ŞH sınıfı gemilerden 5 adet yapılmıştı, belki ŞH sınıfı gemilerden 2-3 tane yapılıp, diğerleri daha küçük kapasiteli gemiler olabilirdi)
Şöyle ki; şu anda Turyol-Dentur, şehirhattı yolcularının büyük bir bölümünü almıştır en yoğun saatlerde bile şehirhattı vapurlarını 10-15 yıl önceki yolcu yoğunluğu yoktur, ayrıca önümüzdeki dönemde Marmaray'ın sonrasında da lastik tekerlekli araçların geçmesine olanak sağlayacak Avrasya tünelinin açılacak olması nedeniyle bu yolcu yoğunluğu daha da azalabilecektir.
Aslında azalmayabilir. Vapurlar doğru kullanılırsa azalmak bir yana mevcut ŞH vapurları talebi karşılayamaz hale bile gelebilir. Her sabah ve akşam kelimenin gerçek anlamıyla milyonlarca insan trafiğe çıkıyor ve böyle bir ortamda vapur hiç kimsenin işine yaramıyor mu? Hem de tam ortasından denizle ikiye ayrılmış bir şehirde.
Şehir hatlarının yaz tarifesine bakın lütfen. Basit 3 örnek veriyorum. Eminönünden Boğaz yönüne sabah tek sefer saat 07:55'te var. O kadar başka yok. O da sadece Beylerbeyine gidiyor. Sarıyer'den Boğaz yönüne tek vapur sabah 07:00'de var. Beşiktaş ve Kabataş'tan ise Boğaz yönüne sabah hiç sefer yok. En erkeni 17'den sonra başlıyor
Şehir hatlarının yaz tarifesine bakın lütfen. Basit 3 örnek veriyorum. Eminönünden Boğaz yönüne sahah tek sefer saat 07:55'te var. O kadar başka yok. O da sadece Beylerbeyine gidiyor. Sarıyer'den Boğaz yönüne tek vapur sabah 07:00'de var. Beşiktaş ve Kabataş'tan ise Boğaz yönüne sabah hiç sefer yok. En erkeni 17'den sonra başlıyor
Boğaz hattı için verdiğiniz örnekler doğrudur, ancak Şehirhattı işletmesinin belkemiği hatları olan Kadıköy-Karaköy, Eminönü-Kadıköy, Üsküdar-Beşiktaş, Üsküdar-Kabataş, Üsküdar-Eminönü hatları yolcularının büyük bir bölümü Turyol-Dentur tarafından taşınmakta, bundan sonra Şehirhattı işletmesi nasıl bir atak yaparak giden yolcusunu geri getirerek büyük kapasiteli vapurlar ile yolcusunu taşıyacak?
Şehirhattı vapurları, emniyet, konfor açısından Turyol-Dentur motorları ile kıyaslanamayacak derecede konforlu, emniyetli ancak, Turyol-Dentur motorlarının iskeleye hızlı yanaşması, kalkması, binme-inme kolaylığı nedeniyle günümüz yolcusu Turyol-Dentur motorlarını tercih ediyor....
Vapurları katamaran yapmaya kalkmak katilliktir benim için,
buradaki arkadaşlara demiyorum vakt-i zamanında belediye yine böyle bir işe kalkışmış hatta bu oylama meselesi de o zaman çıkmıştı.
İllâ hafiflikse mesele, çelik yerine alüminyum kullanılır.
İstanbul'un en hızlı vapurları 17 deniz miliyle Fahri S. Korutürk ve Emin Kul'dur, kişisel zevkime göre de en güzel vapurlarımızdırlar.
Bana kalırsa bu vapuların tasarımı temel alınarak vapurun boyu 15-20 metre kadar kısaltılır, pruvaya da son yapılan vapurlarda olduğu gibi pervane eklenmek suretiyle manevra kabiliyeti arttırılırsa ortaya harika bir araç çıkar.
Ancak nedendir bilinmez zavallı vapurlarımızı çirkinleştirmek için çalışmalar sürüyor...