Ana Sayfa 1 milyon Türkiye fotoğrafı
sayfa 1
yunus erdem
17 yıl önce - Cmt 12 Mar 2005, 12:01
[İST-E1.23] - Üçüncü Köprü mü Metro mu değil, Metro mu Monorail mi?



Bir cok arkadasimiz Monorail Society Page i incelemisitr. Ancak bu konuyu derleyip kısa da olsa  Turkce sunmak yerinde olacak diye dusunuyorum.
Oncelikle ilgili sitenin sayfasi:
http://www.monorails.org/index.html
http://www.monorails.org/tMspages/MonoVs.html

Konu su ki biz ucuncu kopru mu metro mu tartismasi icindeyiz. Yani ucuncu kopru yerine bir metro gecisinin trafik sorununun cozumu olacagini dusunuyoruz veya hala dusunemiyoruz. Metronun cozum olacagi dogru ama yerinde bir cozum mu bu tartismali gibi gozukmekte. Cunku bazi ulkelerde insanlarin metro mu monarail mi tartismasi icinde oldugunu metro mu karayolu mu tartismasinin gecerliligini yitirdigi kanisina vardim. Hatta mesela Seattle'da yapılcak olan raylı sistem icin en ucuz dolayısıyla en az vergi gerektiren ulasim cozumu olarak halk monorail i oylamis ve bu oylama sonucu Seattle a monorail insa edilmis. (http://www.elevated.org/project/ ayrintilar buradan incelenebilinir)

Peki neden Monorail?
Insa asmasinda:

Metro insasi demek cok buyuk on proje calismasi, yer altinda bir cok altyapının yer degistirmesi zemin yapısının farklılık gostermesinden kaynaklanan ek maliyet demek olan zorunlu proje degisiklikleri (tarihi eserle karsilasmak, binalarin catlamasi vs) metro malzemelerinin insaata indirilmesinin guclugu ve getirdigi ek maliyet, su baskini ve olasi faaliyetlere getirilecek cozumlerin maliyeti sisirmesi vs.

Monorail de projenin gececegi hat belirlenir. Sistemi tutacak sutunlarin koyulacagi yerler on proje ile belirlenir. Bu sütunlar depreme dayanıklı olacak şekilde yerleştirilir. Ancak sütunlar zaten onceden yapılmış bir parçadır. Gemiden indirilir. Gece veya haftasonu koyulacak yere getirilip dikilir. Sonra sutunlarin uzerine monorail hattının kendisi olan ray parçalari yerleştirilir. Istasyonlarin asnasor sistemleri elektronik sistemleri derken sistemin araclarinin yerlestirilmesiyle (ki bu metroya gore cok kolaydir) alin size bir monorail oldu bile. Bu uzunluga ve cografyaya gore degisir ama bir monorail projesinin planlandigindan pahali ve daha uzun surede bitmesi zayif bir ihtimaldir. Insasinda cevreyi minumum duzeyde rahatsız eder. Trafigin yonunu degistirmenize cok istisnai durumlarda gerek yoktur.

Ayrica Monorail ler metronun cikamayacagi egimlerde calisabilinir insa edilebilinir, metro hattından daha keskin virajlar alabilir.

Finansal Yonden:
Monorail ler dunyanin en cok kar eden toplu tasima sistemleridir. Bugun Tokya Monorail'i ozel tesebbus olarak yapilmis ve ozel bir sirket tarafından isletilmektedir ve her yil kar aciklamaktadir.
Bunun sebebi onceden tam olarak belirlenebilen insaat maliyeti, her halukarda daha ucuz bir maliyet, sistemi olusturulan parcalarin buyuk cogunlugunun fabrikasyon olmasi, insaat yerinde uretilmek zorunda olmamasi, isletmede surtunme az oldugundan araclarin cok uzun sure yenilemeye gerek duymamasi sayilabilinir.

Kullanim:
Monorail ler metro sistemlerine gore cok daha ucuz maliyetle cok daha yuksek hizlara ulasir.  Dolayisiyla monorail ler daha hizlidir. Metroda yerin altina kisa bir yolculuk yapmak gerekir. Istasyon genelde yukaridaki giristen farkli bir yerde oldugundan asansorler pek kullanilmaz ve kullanilsa da  bir kac tane farkli asansore binmek gerekir. Ancak Monorail istasyonlari bir kaç katli bina yuksekligindedir ve sokaktan tek bir asansorle araca ulasabilirsiniz. (Ornegin Seattle da bir cok monorail istasyonunda isletme maliyetini dusurmek icin bilgisayar kontrollu asansorler kullanilmistir. Normal merdiven yuruyen merdiven bu istasyonlarda yoktur) Metroda yerin altinda bos bir karanlikta iken monorail de sehrin ustunde ucmaktasinizdir. Metro altindan gectigi yer icin bir sey ifade etmezken dogru bir tasarimla Monorail gectigi yere prestij katar, dunyanin bi cok yerindeki uygulamalar Monorail hattının cevresinde emlak değerlerinin ciddi anlamda arttigini gostermistir. Dolayisiyla Monorail cevresinde kentsel donusum icin bir adim olusturur. Monorail cok sessiz ve sarsintisiz calisir. Bu hem yolculuk yapanlari hem de cevresindeki sehir orgusunu rahatsiz etmedigi anlamina gelir. Monorail sehir simgesi olarak da ciddi onem arzetmektedir.

Aslinda bu konuda soylenecek cok sey var, ancak sanirim bu kisa yazidan, konu hakkinda sadece bir amator olarak bilgi edinmis birinin soylediklerinden bile bu konuda fikir sahibi olmak yeterli diye dusunuyorum.
Simdi mesela Leventten sonra Sariyere kadar monorail yapilabilinirdi. Veya Anadolu yakasinda E-5 uzerinde belki bir yilda Monorail tamamlanabilirdi. Ama nasil karayolu cevresinden beslenenlere karsi metro yapimina baslamak zor olmussa yillarca suren metro insaatlarindan gecinenlere karsi monorail yapmak oldukca guc gozukuyor ulkemde.
Uzuluyorum Camlica'ya kule dikmekle baska bir yere semazen dikmekle ugrasan bir belediye baskani gordugumde karsimda.
Ali Mufit Gurtuna en azindan kisa hatlarda Havaray yapimindan bahsetmisti. Havaraydan Monorail i anliyorum zira Elevated Train se dediği bunun metrodan hatta hafif metrodan pek bir farkı yok aynı dezavantajlar.
Umarim wowturkey.com dan baslayarak Monorail konusunda bir kamuoyu olusur.
Hatalarimi lutfen duzeltin.
Daha guzel bi İstanbul, herşeyin en iyisine layik İstanbul.


MehmetK
17 yıl önce - Cmt 12 Mar 2005, 13:52

Monorail Levent gibi modern ve nispeten yeni yerlesimlerde cok yerinde bir cözüm olur
hatta tüp gecitten baska monorail sistemi 3.köprünün iki katli insa edilmesiyle iki yaka arasinda bile calisabilirdi
hem daha gösterişli hem daha hızlı
ancak sehrin beyoglu gibi eski yerlerinde ne kadar zor da olsa , metro yapilmasindan baska alternatif oldugunu zannetmiyorum.


messiah_haktan

17 yıl önce - Cmt 12 Mar 2005, 16:01

Monoray'in bir dezavantaji olamsi lazim ki cok tutulumuyor.Coktandir arastiriyorum ama bir dezavantaj bulamiyorum,buna ragmen belediyeler icin metro ilk secim!Acaba girinti kirliligi yapabilir diye mi kabul etmiyorlar?Bana göre görüntü kirliligi yapmaz (tabi tarihi yarim adadan gecmedigi sürece) ama tersini de düsünen vardir elbette.

Aslinda uzun bir monoray hatti ve ünlü bir mimarin(calatrava mesela) cizmis oldugu istasyonlar sehire cok güzel bir hava katabilir.Istanbul'dan önce Konya davranip monorail projesi cizdirmek istiyor bu arada.


yunus erdem
17 yıl önce - Cmt 12 Mar 2005, 19:38

Monorail elbette sehrin tarihi yarim adasina ve Beyoglu civarina yapilmamalidir. Bu konuda sonuna kadar haklisiniz. Ama E-5 yanindan giden bir Monorail in hic bir sakincasi olmaz diye dusunuyorum. Bir de normalde sehirlerarasi veya uzun mesafelerde henuz gelisim asamasinda olan Maglev Monorail ler var. Bu noktada iki tur Monorail olmali. Birincisi kisa durak araliklari olan Monorail hatlari mesela ( Kabatas-Besiktas-Barboros'un ustu-Mecidiyekoy veya Kadikoy Minubus Caddesi Sahrayi Cedid Kozyatagi gibi) bir de sistemin ana omurgasini olusturacak ve rayli sistemi gercekten alternatif haline getirebilecek uzun Maglev Monorail hatlari ki Beylikduzu-Avcilar-Havalimani-Bakirkoy E-5, Topkapi, Okmeydani-Mecideyikoy-Altunizade-Kozyatagi Bostanci-Tuzla-Sabiha Gokcen duraklari olan cok hizli calisan bir Maglev Monorail hatti) Bakin bakalim o zaman trafik sorunu kaliyor mu? Ucuncu karayolu gecisini duydukca rahatsiz oluyorum, aslinda bunlari degil bu Monorail hatlarini tartismaliydik diye dusunuyorum.
Daha guzel bir Istanbul, herseyin en iyisine layik Istanbul.


-ALPER-

17 yıl önce - Pzr 13 Mar 2005, 00:19

Yazıları okuyunca gözlerimi kapatıp Kadıköy-Bostancı arasında minibüs caddesi üzerinde bir monorail hayal ettim bide söylentileri dolaşan tramvayı düşündüm. Bana monorail cazip gelmedi yolun metrelerce üstünden tren benzeri bir araç geçecek nedendir bilmiyorum garip geldi doğrusu alışık olmadığımızdan mı acaba.

Monorail resimleri bulabileceğimiz başka siteler varmı?



Selcuk
17 yıl önce - Pzr 13 Mar 2005, 11:20

Bence Monorail sehir görünüsünü bozar! Nereden gecerse gecsin hic uygun durmaz! Onun yerine madem rayli sistem yapsinlar (ister yer alti ister yer yüzü) daha uygun olur! Hem Monorail benim bildigim kadar yavas ilerliyor!

Bu fotografa bakarsak sanki Disneyland gibi:



yunus erdem
17 yıl önce - Pzr 13 Mar 2005, 15:26

Monarail'in goruntu kirliligi olsusturdugu ve hatta bunun yerine hafif metro tarzı raylı sistemlerin yapilmasinin uygun olacagi soylenmis. Ancak ben bu soylenenlere katilamayacagim. Hafif metro demek monorailin sehrin ust kisminda kaplayacagi alanin iki kati olmasi demektir, Monorail'in en az iki katidir bu alan ve en az iki kat sutun demektir. Oncelikle kimse Istiklal Caddesine veya Divanyolu Caddesine Monorail yapma gerekliliginden bahsetmiyor. Ancak yeni yerlesimlerin oldugu caddelere bu yapilabilinir ki zaten bu ilk olarak Istanbul'a yapilacak degil, ornekleri var ve Monorail yerlesim yerlerine yapilabilinecek kadar sessiz calismaktadir. Hatta bazi yerlerde alisveris merkezlerinin ve binalarin icinden gecmektedir.

http://www.monorails.org/tMspages/QTVRKL02.html

Mesela yukaridaki baglantidan ulasacaginiz panaromada Monorail sadece yol ayracinin ustune koyulmus sutunlar kadar yer kaplamaktadir. Ama orada hafif metro olsaydi bir nevi Mecidiyekoy olusurdu haklisiniz, ayni yerde metro yapilsaydi bu cok uzun surecekti ve bolgede uzunca bir sure metro calismalari dolayisiyla yogun bir trafik olusacakti.

Ayrica diger panoromalara bakmak icin lutfen:
http://www.monorails.org/tMspages/QTVRstl3.html
http://www.monorails.org/tMspages/QTVR.html

Asagida Seattle'da MOnorail'in cadde icinden gecisi ve trenleri yaklasik olarak ust uste gecmeleri icn yapilmis catal bicimindeki sutunlar gozukmektedir. Bu da tasarimin ve alana gore getirilecek cozumlerin Monorail'in perspektifi bozacagi endiselerini giderebilecek potansiyeli oldugunu soyleyebilmemizi sagliyor.



Tasarimin ve muhendisligin getirdigi cok guzel bir ornek icin lutfen:
http://www.monorails.org/tMspages/QTVRsho1.html

Son olarak Monorail'in yavas gittigi soylenmis. Bu sizin ne tur bir beklentiniz olduguna gore degisir. Sehir icinde kisa hatlarda baganti noktasi olarak mi, yoksa uzun mesafelerde bir ust omurga olarak mi, neticede durak araliklari yeteri kadar ayriysa Monorail kesinlikle daha hizlidir. Ayrica Maglev Monorail hatlarinda BESYUZ Km hiz siniri denenmistir.
Daha iyi bir Istanbul, herseyin en iyisine layik Istanbul.



ahmetIST
17 yıl önce - Pzr 13 Mar 2005, 18:18

kent dokusunda istanbul'un tarihi dokusunu bozacak alanlarda elbette ki monorail öncelikle düşünülmesi gereken bir ulaşım aracı değil ancak, özellikle çevreyolu üzerinde ya da yanında böyle bir ulaşım sistemi uygulanması akla çok daha yatkın geliyor. elbette ki bağdat caddesi, minibüs caddesi, nişantaşı, teşvikiye gibi dar aralıklı yapılaşmanın olduğu bölgelerde doku ile uyum sağlaması pek mümkün görünmüyor ama özellikle O-1 ve 0-2'de hem maliyet düşüklüğü hem de istimlak problemlerinin en az düzeyde olması sağlanacağından şehrin bir ucundan bir diğer ucuna pekala bu sistemle ulaşılabilir.

ibrahimdr
17 yıl önce - Pzr 10 Nis 2005, 18:38

Ben Ahmet'e kesinlikle katılıyorum.İstanbul'un ulaşım sorunu var fakat ulaşım sorunundan dolayı da İstanbul'un tarihi dokusunu bozmak.Pire için yorgan yakmaya benziyor.

Esat San
16 yıl önce - Cum 27 Oca 2006, 15:43
Monorail - Tarihi Doku - Yaşanabilir İstanbul


Monorail - Tarihi Doku - Yaşanabilir İstanbul, tarihi doku bu iki kelime arasına sıkışmış durumda gördüğüm kadarı ile, ama arkadaşlarımızın çoğu zaten defaetle tarihi doku içeren ya da tarihi İstanbul içerisine monorail den söz etmemişler, bu durumda bunu tartışmanın bir anlamı yok hiçkimse sur içine ya da Beyoğlu' na ya da Kadıköy' ün göbeğine monoray istemez sanırım, açıkçası monorayı en uygulanabilir bulduğum Beşiktaş - Barbaros - Levend güzergahından dahi vazgeçtim bu yazılar yüzünden ))) (sanki ben yapıcam )

Şaka bir yana monoray gibi uygulamalar modern tasarımları ve görüntüleri itibari ile, ve ilk yazıda sunulan artıları nedeni ile metro uygulamanın maliyetinin aşırı yüksek olacağı ya da uygulanamayacağı, lrt hatlarının ise çok daha fazla görüntü kirliliği yapacağı göz önünde bulunarak ana arterler üzerinde uygulanabilir. Bunun en bariz örneği ve ilk etapta uygulanması gerekliliği olduğuna inandığım güzergah Yeşilyurt - Havalimanı - Bakırköy - Merter - Edirnekapı - Haliç - Okmeydanı - Mecidiyeköy olmalıdır tabii bu ilk etapta aklıma gelen hat oldu, bu hattın avantajları hareket noktasında Marmaray' a, Havalimanında LRT' ye, Yenibosna' da LRT ve İETT' ye, Bakırköy' de LRT, Metro ve İDO Havaray' a, Merter' de LRT ve Tramvay' a, Edirnekapı' da tramvaya, Haliç altında yine tramvaya ve Mecidiyeköy' de yine metro' ya entegrasyona hazır bir güzergah olmasıdır.

Saygılarımla



sayfa 1
ANA SAYFA -> ULAŞIM