Romanya ve Bulgaristan'da yaşayan Gagavuz Türk'leri vardır. Çok iyi bir Türk olarak hala yaşamlarını sürdürmektedirler. Fakat üzücü olan Hristiyan olmalarıdır. Polonya'dada çok az kişi olarak kalan zamanında yahudi'liği seçmiş Türk'ler vardır. Osmanlı zamanında Uruguay ve Brezilya'ya yerleşmiş epeyce Türk'lerde vardır. Bunların biriside eski Fenerbahçe'li Lugano'dur.
270 bin kirim tatarlari kirim yarimadasinda yasamaktadir.
rus hakimiyeti altinda sürekli sürgüne ugrayan kirim tatarlar ikinci dünya savasindan sonra topluca kirim yarimadasindan özbekistan ve tacikistan bölgelerine tehcir edilmistir. yolda 300 bin kirim tatarlarin yarisindan fazlasi hayatini kaybetmis. sovyet birligin cöküsünden sonra kendi topraklarina ve tarihte kirim hanligi olarak bilinen topraklarina dönmeye baslayan kirim tatarlari bügün bir cok zorluklar ile karsi karsiya kalmaktadir.
ukrayna ve türkiye arasinda anlasma sonrasi türkiye tatarlarin yerlesmesini kolaylastirmak icin konut projeleri gerceklestirmisdir. fakat tatarlarin ücte birinin hala ukrayna vatandasi olmamasindan dolayi toprak alma, is bulma ve universitede okuma gibi imkanlar hala engelleniyor.
özbekistan ve tacikistanda daha onbinlerce kirim tatarlari yasamakta.
(milli basketbolcu ersan ilyasova özbekistandan gelen bir kirim tataridir.)
Osmanlı Devleti Yavuz Sultan Selim'in Suriye ve Mısır'ı fethinden sonra hac yolunun güvenliği için Hatay'dan başlayıp Lübnan'a kadar dağ yamaçlarına Türkmenleri iskan etmiştir.Bunlardan Suriye Türkmenlerini bir önceki yazımda belirtmiştim.Şimdi de belki de çoğumuzun bilmediği Lübnan Türkmenlerini tanıyalım.
Türkiye, Lübnan Türkmenlerinden ilk kez 1989 yılında haberdar olmuştur. Lübnan ordusunda askerlik görevi yürüten Kavaşra köyünden Halit Esad, 1989 yılında görevi sırasında Türkçe konuşurken subayı tarafından fark edilir. Subayın Halit Esad’ı Türkiye Büyükelçiliği’ne götürmesi ile ilk ilişki kurulmuştur. Bu ilk tanışmadan sonra Beyrut’a atanan yeni büyükelçinin Akkar
bölgesindeki iki Türkmen köyünü ziyaret etmesi gelenek haline gelmiştir. Uzun yıllar Lübnan
Türkmenlerinin sadece Akkar bölgesinde yaşayanlardan ibaret olduğu sanılmıştır. Kavaşra
köyünün yönlendirmesi ile Baalbek şehri yakınındaki Türkmenlerle de 2007 yılında ilişki kurulmuştur.
Günümüz Lübnan Türkmenlerini 5 ayrı başlık altında sınıflandırabiliriz: Akkar Türkmenleri,
Baalbek Türkmenleri, Girit Türkleri, Beyrut’ta Yaşayan Türk Vatandaşları ve Suriyeli Türkmenler .
Türkiye Büyükelçiliği ve Askeri Birlik ile Lübnan Türkmenleri arasında ziyaret trafiği yoğundur. Dini ve ulusal bayramlarda düzenli olarak ziyaretler yapılmaktadır. Elçilik ve birlik, düzenlenen faaliyetlere Türkmenleri davet etmektedir. Altı ayda bir madalya takma töreni çerçevesinde bir araya
gelinmektedir.
Trt'nin "soyu Türk" belgeselinde izlemiştim.
Polonya, Litvanya, Finlandiya gibi ülkelerde 5-10 bin kişilik Tatar toplulukları var.
Bunlarda Türkçe kalmamış, ama zar zor Müslümanlık var.
Finlandiya'daki Tatar aileler, yaz kampı organize ediyorlardı o çocuklar kimliklerini unutmasınlar diye
Namaz filan kılmaya çalışıyorlardu. Tuhaftı, gençlerin hepsi isveçliye benziyordu, ince, uzun, sarı, çakır...
Türk dünyasının en güzel toplulukları bu Baltık, Fin tatarları. Yani kızları çok güzel.
Kaşkaylarda azeriler(iran topraklarındaki) gibi farslarla içli dışlıdır
Asinda Turkiye Turkleri Farslarla daha icli dislidir Kaskaylardan.
Kaskaylilar bu topraklara ilk goc eden Turklere benziyor, tipik Oguz boyudur, dunyanin en buyuk boylarindandir, 1-2 milyon nufusluk gocebe/yari-gocebe boydur. Okuma yazma yok, eski Turk adetleri onlarda halen yasiyor, sanki Dede Korkut hikayelerinden cikmislar gibi.
Turkologlar icin Kaskaylara cok onem verilmeli, malesef cogumuz Kaskaylarin kim oldugunu bilmiyoruz.
Kırım Türkleri,Dağistan Türkleri,Altay Türkleri,Bulgaristan Türkleri,Romanya Türleri,Macaristan Türkleri, Doğutürkistan vb. azınlık olarak yaşıyorlar saymakla bitmez !
Arkadaşlar son zamanlarda Televizyonlarda da duyuyorsunuzdur Rusya Dağistan daki kardeşlerimize baskı yapıyor hatta bir soykırım söz konusu,Aynı şekilde Çin, Doğutürkistan daki kardeşlerimize soykırım uygulamaktadır !
Bunlara devletimizin tepki vermesi lazım!
