Isparta - Güller Diyarı

[ömer..]

Isparta denilince akla ilk gelen şeylerden biri herhalde güldür. Isparta'da üretilen gülyağı ve gülsuyu, sadece ülkemizde değil dünya piyasalarında da tanınıyor. Isparta yağlık gül üretiminde Türkiye'de birinci sırada.

Yağ gülü toplama mevsimi başladı. Aşağıdaki yazı gül yağı yetiştiriciliği ile bilgiler içeriyor. Kısaltılarak buraya aktarılmıştır.



(+)

Geçmişten Günümüze Yağ Gülcülüğü

120 yıl önce İsmail Efendi ile başlayan gülcülük serüveninde, Isparta yöresi dünyanın en önemli yağ gülü üretim merkezi konumuna yükselmiştir. Güzel kokunun peşinde tam 120 yıldır koşuyoruz ve şimdi dünyanın gül ve gül ürünleri üretim merkeziyiz.

Türkler, daha Anadolu’yu yurt edinmeden çok önce Orta Asya bozkırlarında yaşarlarken gül bitkisini iyi tanıyorlardı. Türkler 9. yüzyıldan itibaren Müslüman olmayı kabul ettikten sonra güle ve gül ürünlerine olan ilgileri daha da artmıştır.

1071’de kazanılan Malazgirt Savaşından sonra Selçuklu Türkleri yağ gülünün de yurdu olan Anadolu’yu yurt edinmiştir. 1335’de Bursa, ilk başkenti olmuş ve 1361’de Sultan 1. Murad tarafından Edirne’nin fethedilmesiyle birlikte, devletin yeni başkenti gül bahçeleri ile ünlü Edirne olmuştur. 1453’te İstanbul başkent olduktan sonra, 1460-1478 yılları arasında yaptırılan Topkapı sarayının da gülhanesi vardır. 340 yılı aşan yağ gülü kültürü ile ünlenen Bulgaristan 1908 yılına kadar Osmanlı hakimiyeti altında kalmıştır.

Yağ gülü, Anadolu’da ve Rumeli bölgesinde Türkler gelmeden önce de vardı. Ancak yağ gülünün, Edirne ili merkez olmak üzere Doğu Rumeli bölgesinde ve sonra Kazanlık kasabası merkez olmak üzere Batı Rumeli bölgesinde tarımının ve endüstrisinin gelişmesinde asıl rolü Türkler oynamıştır. Osmanlılar, topraklarını Balkanlar üzerinden Avrupa içlerine doğru genişletirken, beraberinde gül kültürünü ve damıtma yöntemlerini de taşımışlardır. 14. yüzyılın ortalarından 20. yüzyılın başlarına kadar Osmanlı Devletinin bir parçası olarak varlığını sürdüren Rumeli’de, o zamanlar Edirne’ye bağlı olan Kazanlık, Zagra, Filibe (Plovdiv), Karlova ve İslimiye (Sliven) gibi yerleşim yerlerinde 1664 yılından itibaren yağ gülü tarımı hızla yaygınlaşmış, 17. yüzyılın ortasından itibaren dünyanın en önemli yağ gülü üretim merkezi haline gelmiştir.

19. yüzyılın sonlarına doğru Rumelinin yavaş yavaş Osmanlı Devleti’nden ayrılmaya başlamasıyla birlikte, Osmanlı Devleti yüksek miktarlarda ihtiyaç duyduğu gül yağı ve gül suyu üretimini Anadolu’da gerçekleştirme çabasına düşmüştür. 2. Abdülhamid döneminde, 1880’den itibaren, İstanbul’un Anadolu yakasındaki Göksu Deresi boyunca uzanan çiftliklerde Kazanlık bölgesinden getirtilen gül çelikleri ile ilk yağ gülü bahçeleri tesis edilmiş, bakır imbiklerde gül yağı ve gülsuyu üretilmiştir.

Isparta’da gülcülük, Yalvaç kazasından İsmail Efendi’nin gayretleri ile gelişme göstermiştir. Yağ gülü Isparta’da 1888 yılında İsmail Efendi tarafından dikilmiştir. İsmail Efendi, tarlasında 30 dönüm kadar güllük meydana getirmiş, dikimden sonraki dördüncü mahsul yılında (1892) kurulan gülhanede ilk gül yağını damıtmayı başarmıştır.

Bugün sadece Türkiye’nin değil, dünyanın da en önemli yağ gülü üretim merkezi konumuna yükselen Isparta ve çevresinde, sanayi tipi gül yağına geçilmesi ilk gül yağı fabrikasının 30 Eylül 1935 tarihinde açılması ile olmuştur.

Isparta, geçen 120 yıl içerisinde dünyanın en önemli yağ gülü ve gül yağı üretim merkezlerinden birisi haline gelmiştir. Isparta ilini de içine alan Göller yöresinde (Isparta, Burdur, Denizli ve Afyonkarahisar) yaklaşık 20 bin dekar alanda yağ gülü çiçeği üretilmektedir. Isparta ilinde Merkez, Keçiborlu, Uluborlu, Eğirdir ve Atabey ilçelerinde, Burdur ilinde Merkez, Ağlasun ve Bucak ilçelerinde, Denizli ilinde Çardak ilçesinde ve Afyonkarahisar ilinde Dinar ilçesi ve Başmakçı kasabasında gül tarımı yapılmaktadır. Toplam gül dikim alanının %80’i Isparta il sınırları içerisindedir.

Bir yağ gülü bitkisinde, gelişme dönemleri farklı çok sayıda çiçek tomurcuğu bulunduğundan, bütün tomurcukların çiçeklenmesi biraz zaman alır. Genellikle bir bahçenin tomurcukları en geç bir ay içinde, bir bölgedeki bahçelerin tomurcukları en geç iki ay içinde çiçeklenmesini tamamlar. Göller yöresinde, rakıma bağlı olarak Mayıs ayının ilk haftasında başlayan ve Temmuz ayının ilk haftasına kadar devam eden yaklaşık iki aylık çiçeklenme sezonunda, gül çiçekleri günün çok erken saatlerinden başlanarak elle tek tek toplanır ve damıtılmak üzere gül yağı fabrikalarına taşınır. En kaliteli gül yağı, en erken toplanan ve en erken damıtılan gül çiçeklerinden elde edilir.

Genel olarak 5 dekar büyüklüğünde bir gül bahçesinden yaklaşık 3.5 ton kadar çiçek toplanır ve toplanan bu çiçekler damıtıldığında yaklaşık 1 kg gül yağı üretilir. İşte bu nedenle gül yağı yükte hafif, pahada ağır uçucu yağlardan birisidir. Bu nedenle 1 kg gül yağının ortalama satış fiyatı 5 bin Eurodur.

Ekoloji Magazin Dergisi

http://www.ekolojimagazin.com/?s=magazin&id=557


Bu bölümde kullanılan tüm fotoğraflar alıntıdır.

[Gök_Sel]

  (+)

[Vural Demir]

Dünya gül üretiminin lideri konumundaki Isparta'da 2014 yılı gül çiçeği kampanya dönemi sona erdi.


Dünyada yüzde 65'lik üretim oranıyla gülcülük piyasasının lideri konumundaki Isparta'da 2014 yılı gül çiçeği alım kampanya dönemi sona erdi. Gül Gülyağı ve Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifleri Birliği (GÜLBİRLİK) 2014 yılı kampanya dönemi için gül çiçeği alım fiyatını kilogram başına 4 lira 21 kuruş olarak açıkladı.

Geçen yıl 3 lira 170 kuruş olarak belirlenen gül çiçeği alım fiyatının bu yıl artmasındaki en büyük etken döviz kurundaki değişme oldu. Ürün bedellerinin de ödenmesinin hazırlıklarına başlandı. Eylül ayının ilk haftasında ödemeler kooperatif aracılığıyla yapılacak.

http://www.buyuyenturkiye.com/haber/alim-fiyati-t ...pit-edildi

[ZaferB66]

Türkiye'de adı gül ile özdeşleşen Isparta'da iki firma tarafından üretimi yapılan zambaktan elde edilen yağ ve konkret, parfümeri sektörünün ham madde kaynağı olarak yurt dışına ihraç ediliyor.

Dünya gül yağı üretimin yüzde 65'ini karşılayan Isparta, adeta aromatik bitki cenneti konumunda. Gülün yanında son yıllarda lavantada da adından söz ettiren Isparta'da iki firma aracılığıyla zambak üretimi de yapılıyor.

Genellikle süs bitkisi olarak park ve bahçelerde ekimi yapılan zambak, Isparta'da 120 dönümlük alanda ticari olarak ekiliyor. Keçiborlu ilçesine bağlı Kuyucak köyünde üretimi yapılan zambaktan elde edilen yağ için hasat, 3 yılda bir yapılıyor. Zambak kökleri, yağı çıkartılmak için getirildikleri fabrikada 6-12 ay kurumaya bırakılıyor. Kurutmanın ardından zambaktan elde edilen yağ, parfümeri sektöründe kullanılmak üzere başta Fransa olmak üzere çeşitli Avrupa ülkelerine, kilogramı 5-6 bin avrodan satılıyor.

Süleyman Demirel Üniversitesi (SDÜ) Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi ve Gül ve Gül Ürünleri Araştırma ve Uygulama Merkezi (GÜLAR) Müdürü Yrd. Doç. Dr. Sabri Erbaş, AA muhabirine yaptığı açıklamada, zambaktan elde edilen yağın, parfümeri sektörü için önemli bir ham madde kaynağı olduğunu söyledi.

300 ZAMBAK TÜRÜNDEN 30'U TÜRKİYE'DE
GÜLAR olarak, Isparta'nın önemli aromatik bitkilerinden gül ve lavantanın yanı sıra zambak üzerine de araştırmalar yaptığını dile getiren Erbaş, dünyada yaklaşık 300 olan zambak türünün 30'unun Türkiye'de doğal yayılış alanı gösterdiğini kaydetti.

Zambak bitkisinin Türkiye'nin çoğu yerinde süs bitkisi olarak görülebildiğini, ancak bitkinin Isparta'da ticari bir ürün haline dönüştürüldüğünü kaydeden Erbaş, zambak köklerinden uçucu yağ elde edildiğini anlattı. Dikimin sonbahar aylarında yapıldığını, zambaktan istenilen çıktının alınmasının ise uzun sürdüğünü dile getiren Erbaş, zambağın hasadının 3 yılda bir yapıldığına işaret etti.

Bir dekarlık alanda 1 ton civarında zambak hasadı yapıldığını, çiçeğin kurutulmasının ardından bunun ağırlığın dörtte bir seviyesine düştüğünü belirten Erbaş, 500 ila 700 kilogram kuru kökten 1 kilogram yağ elde elde edildiğini kaydetti.

Zambak yağının çok değerli olduğunu dile getiren Erbaş, "1 kilogram zambak yağının 5-6 bin avro civarında pazar değeri var. Zambaktan yağın dışında konkret de elde ediliyor. Bunun da kilogramı 500-700 avroya satılıyor. Konkretin işleme sokulmasıyla elde edilen zambak absolutenin kilogramı bin ila 1 bin 200 avro arasında değeri var" diye konuştu.

http://www.hurriyet.com.tr/gulun-baskenti-zambakt ...i-40469081

[Mehmet DK]

Gül hasadı emekcimizin bir karesi... ve Gül hasad ile ilgili izlenilmesi gereken enteresan bilgi içerikli bir video..